Nieuws van GroenLinks in Nederland inzichtelijk

466 documenten

Geef duidelijkheid over toekomst OV | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 28-05-2020 00:00

Het openbaar vervoer is een publieke dienst waar miljoenen mensen dagelijks gebruik van maken. Waar de luchtvaart op dag één van de crisis al aan tafel zat bij twee ministers, duurde het lang voordat er zicht was op welke stappen gezet worden om het OV te laten draaien.

En nog steeds is er onduidelijkheid over hoe de OV-bedrijven, die grote verliezen leiden, ondersteund worden als zij straks weer op volle capaciteit moeten draaien maar dan met veel minder inkomsten. OV moet voor zoveel mogelijk mensen beschikbaar zijn. Voor mensen in de vitale beroepen, voor studenten en voor mensen voor wie het OV de enige optie is. Ook mensen met een beperking mogen niet de dupe worden. Zij hebben meer ruimte nodig, meer begeleiding, meer tijd. Dat is soms lastig, maar juist een overheid is er voor iedereen.

GroenLinks Kamerlid Suzanne Kröger: Over vier dagen gaat OV weer op volle capaciteit draaien terwijl ze maximaal 40% van hun inkomsten krijgen. Terwijl KLM koste wat het kost gered moet worden is er voor onze bussen, treinen en trams nog geen oplossing.

Ook ligt er geen concreet plan voor het stimuleren van de fiets. De meeste verplaatsingen zijn dichtbij huis en dan is de fiets de eerste keus. Ook om het OV te ontlasten is het van groot belang dat mensen zoveel mogelijk de fiets pakken. De minister doet wel de oproep om te gaan fietsen, maar neemt amper concrete maatregelen. We moeten nu investeren in genoeg ruimte voor fietsers. Maar het tegenovergestelde dreigt te gebeuren: 40% van de gemeenten geven aan dat juist om beheer en onderhoud gekort gaat worden door de financiële tekorten die dreigen. Voor mobiliteit en verkeersveiligheid in de 1.5 meter samenleving is meer ruimte voor fietsers en voetgangers nodig. GroenLinks wil ruim baan aan de fiets; door te investeren in snelle fietspaden en lokale infrastructuur en door te zorgen dat de fiets mee kan in de trein.

 

Jesse Klaver en Thomas Piketty: gewone burger mag niet opdraaien voor deze economische crisis | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 27-05-2020 00:00

In een gezamenlijk opiniestuk in De Volkskrant roepen GroenLinks-partijleider Jesse Klaver en de wereldberoemde Franse econoom Thomas Piketty Europese regeringsleiders op niet opnieuw de fouten van de vorige economische crisis te maken. Dit keer zouden niet gewone mensen de crisis betalen, maar de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen.

Ze pleiten ervoor om op Europees niveau de winsten van multinationals, enorm grote vermogens en CO2-uitstoot zwaarder te belasten. De discussie moet niet gaan over transfer van geld tussen Europese landen, schrijven ze, maar over het herverdelen van geld tussen de rijkste 1% van Europa naar de overige 99%.

Vorige week in de Tweede Kamer vond een fel debat plaats tussen Klaver en premier Rutte over de ideeën van Piketty. Rutte vond de opstelling van Klaver populistisch en beweerde dat het aanhangen van Piketty en het creëren van banen niet samen kan gaan. Klaver gaf aan dat de het vasthouden van Rutte aan verouderde economische ideeën in een notendop weergeeft wat er mis gaat met beleid van de regering.

Het volledige opinieartikel is hier te vinden.

Plan Europese Commissie biedt perspectief op duurzaam herstel | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 27-05-2020 00:00

Woensdagmiddag presenteerde de Europese Commissie haar plan voor een herstel uit de coronacrisis. GroenLinks vindt dat het plan op de juiste prioriteiten inzet en een goede start biedt om op verder te bouwen. Wel moeten er garanties komen dat de uitgaven aan strenge eisen voldoen.

GroenLinks-Europarlementariër Bas Eickhout: “Dit plan biedt een alternatief voor jarenlange stagnatie in Europa en verdient daarom steun. Nu is het zaak dat de miljarden ons niet alleen door deze crisis loodsen, maar tegelijk de klimaatcrisis bij de hoorns vatten.”

Bellen met Bas Luister naar de podcast van Bas Eickhout waarin het herstelplan besproken wordt. Woensdagavond besprak Eickhout de plannen van de Europese Commissie in een Facebook Live onder andere met Catherine de Vries vanuit Milaan. Financiering

De Europese Commissie stelt een herstelfonds voor van 750 miljard euro bovenop de reguliere Europese begroting. Om dit te financieren stelt de Commissie voor dat de EU langjarige leningen aangaat die terugbetaald worden door alle lidstaten, maar ook door inkomsten uit Europese belastingen op de grootste multinationals, plastic, een CO2-grensheffing en emissiehandel.

Eickhout is blij dat het grootste deel (500 miljard euro) van het herstelfonds in de vorm van subsidies gegeven wordt, in plaats van alleen leningen: “Het is in ieders belang dat ook zwaar getroffen EU-landen met beperkte financiële ruimte niet in een nieuwe schuldencrisis en langdurige recessie terechtkomen. Dat zou de gehele EU treffen. We hebben een sterke EU de komende jaren keihard nodig om ons in de wereld staande te houden en de klimaatcrisis op te lossen.”

Voorwaarden

GroenLinks zal wel scherp letten op de voorwaarden voor besteding van de corona-herstelmiljarden. De Commissie zet weliswaar in op de juiste prioriteiten - groen, digitaal, innovatie en gezondheid -, maar de kleine lettertjes zijn cruciaal om te voorkomen dat er geld gaat naar de vervuilende delen van de economie of naar landen die Europese fundamenten van de rechtsstaat niet respecteren.

Eickhout: “De precieze regels voor het uitgeven van de coronamiljarden zijn nog niet duidelijk, het is cruciaal dat daar strenge duurzaamheidscriteria voor komen. Het kan niet zo zijn dat geld uit het herstelplan terecht komt bij vervuilende autobedrijven of luchthavens. Laten we het bredere plaatje niet uit het oog verliezen.”

Eickhout wijst erop dat de Europese Commissie tot nu toe geen duurzaamheidseisen heeft gesteld aan de 2.000 miljard euro aan nationale staatssteun. “Ook de vernieuwde voorstellen voor de Europese meerjarenbegroting zijn niet fundamenteel vergroend. We weten dat we naar een groene economie toe moeten, we hebben de tijd en het geld niet om eerst nog terug te keren naar de oude economie.”

Europarlementariër Tineke Strik wijst erop dat de Commissie zegt dat herstel na corona gebaseerd moet zijn op onze gedeelde Europese waarden. "Een EU-wet om fondsen afhankelijk te maken van respect voor de rechtstaat is hierin cruciaal. Het is nu aan EU-leiders om dit om te zetten in harde voorwaarden."

"Goed dat er een nieuw Europees programma voor gezondheid komt", reageert Europarlementariër Kim van Sparrentak. "Zo maken we Europa onafhankelijker van de farmaceutische industrie en pakken we de doorgeslagen marktwerking aan."

Eickhout verwacht een lastig debat over het plan om het verdelen van geld te koppelen aan economische hervormingen. “Het is verstandig om hervormingen te eisen in ruil voor steun, maar worden dat groene en sociale hervormingen of wordt het een neoliberaal afbraakbeleid zoals in de vorige crisis? Parlementen moeten zeggenschap krijgen over welk soort hervormingen ze willen stimuleren.”

Hoe nu verder?

De voorstellen van de Europese Commissie kunnen alleen doorgaan als alle EU-lidstaten en het Europees Parlement akkoord gaan. Het voorstel van de Commissie kent veel raakvlakken met de Duits-Franse plannen en de positie van het Europees Parlement. GroenLinks maakt zich zorgen over de opstelling van het Nederlandse kabinet dat tot nu toe alleen leningen wil verstrekken en zich blijft verzetten tegen een EU-begroting met voldoende middelen om de Europese prioriteiten te financieren. 

Eickhout: “Nederland dreigt een blok aan het been te worden voor een ambitieus economisch herstel. Nederland zou er beter aan doen om diplomatieke inspanningen te richten op een goede, duurzame besteding van het geld, in plaats van de vrek uit te hangen.”

GroenLinks-partijleider Jesse Klaver: “Met dit voorstel zet de Europese commissie een belangrijke stap voorwaarts. Eindelijk wordt een begin gemaakt om grote bedrijven eerlijk te laten meebetalen aan het aanpakken van de crisis. Het huidige kapitalisme heeft gefaald en er zijn alternatieven nodig. Dat kan niet zonder Europa.”

Klaver doet een dringend beroep op premier Rutte en minister Hoekstra. “Stop met het frustreren en vertragen. Tot nu toe weigerde de Nederlandse regering het grote bedrijfsleven mee te laten betalen. Het is cruciaal dat Nederland daarmee ophoudt en zich inzet voor alle Europese burgers die worden getroffen door de economische gevolgen van de coronacrisis.”

Hulppakket nodig voor behoud kwaliteit journalistiek | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 26-05-2020 00:00

Er moeten extra noodmaatregelen komen om journalisten in dienst te houden en verschraling van de journalistiek te voorkomen. Dat zegt Tweede Kamerlid Lisa Westerveld vandaag in het debat over media in de Tweede Kamer.

De corona crisis slaat hard toe in de media door snel dalende inkomsten van adverteerders. Dat heeft een groot effect op werkgelegenheid. Freelancers - ongeveer de helft van alle journalisten - worden het hardst geraakt. De Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) kreeg honderden meldingen van journalisten die  zonder werk zitten.

“Freelancers zijn van ongelooflijk belangrijk voor de productie van nieuws, maar mediabedrijven gebruiken hen als sluitpost”, stelt Kamerlid Lisa Westerveld. “Het is triest dat zoveel journalisten nu in groten getale moeten terugvallen op bijstand van de overheid. En een risico voor het democratisch functioneren van onze samenleving dat de nieuwsvoorziening hiermee aan kwaliteit inboet.”

Vakwerk behouden Het doel van journalistiek is te zorgen voor onafhankelijke informatievoorziening naar het Nederlands publiek, de overheid en bedrijven te controleren en te zorgen voor verbinding binnen onze maatschappij.

“Dat is vakwerk. Daar zijn onafhankelijke professionals voor nodig. We moeten zorgen dat er een betere basis is, waarin deze mensen kunnen werken.”

GroenLinks wil dat de minister overweegt om een 0% BTW-tarief voor media in te voeren, zodat redacties meer budgettaire ruimte hebben voor hun personeelskosten. Daarnaast zou er een fiscale korting kunnen komen op de loonbelasting. In Denemarken en Canada zijn positieve ervaringen met deze regelingen.

Het belang van onbevooroordeeld burgerschapsonderwijs | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 24-05-2020 00:00

Leerlingen en studenten moeten zo inclusief en onbevooroordeeld mogelijk inzicht krijgen in maatschappelijke en religieuze gebruiken en tradities. Lesmateriaal moet vooroordelen tussen bevolkingsgroepen wegnemen, in plaats van versterken. Tweede Kamerlid Niels van den Berge stelde Kamervragen hierover. 

Op sociale media is ophef ontstaan over een lesmethode waarin religieuze regels rondom seks en het huwelijk uitgelegd worden. Daarbij is sprake van een onvolledig en stereotyperend beeld over hoe bijvoorbeeld moslims of hindoes omgaan met seksualiteit. “Tenenkrommend”, vindt Tweede Kamerlid Niels van den Berge.

“Stereotyperende beelden werken discriminatie in de hand, en helpen niet mee aan het creëren van wederzijds begrip van studenten.”

Nieuwsgierigheid stimuleren Overtuigingen van verschillende religies of levensovertuigingen kunnen in onze samenleving naast elkaar bestaan, vindt Van den Berge. “Burgerschapsonderwijs moet aanzetten tot nadenken, tot dialoog en nieuwsgierigheid om van en over elkaar te leren.”

Burgerschapsonderwijs is er in de basis voor de algemene ontwikkeling van de leerlingen en studenten. Daarbij is het cruciaal dat zij op een zo inclusief mogelijke manier kennismaken met de manier van leven van anderen, zonder dat hen voorgelegd wordt hoe zij hierover moeten denken. Bepaalde levenswijzen in studieboeken aanduiden als ‘goed’ of ‘ fout’ draagt hier niet aan bij, net als al te stellige uitspraken over religie en cultuur.

GroenLinks wil:

Burgerschapsonderwijs dat bijdraagt aan onderlinge samenhang en wederzijds begrip. Burgerschapsonderwijs dat duidelijk maakt dat verschillende overtuigingen naast elkaar mogen bestaan. Duidelijkheid over het toezicht op inhoudelijke behandeling van maatschappelijk sensitieve thema’s binnen het burgerschapsonderwijs. Meer inspraak en advies van deskundigen op het gebied van religieuze geletterdheid en culturele sensitiviteit.

Nieuwe Europese natuur- en landbouwvisie biedt stevige aanknopingspunten | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 20-05-2020 00:00

GroenLinks verwelkomt de plannen van de Europese Commissie op gebied van natuur en voedsel, de zogeheten Farm to Fork- en Biodiversiteitsstrategie. GroenLinks-Europarlementariër Bas Eickhout: “Vooral de concrete doelstellingen - van afname in pesticiden tot uitbreiding van natuurgebieden - zijn positief. Nu komt het erop aan dat de Europese Commissie ook het achterhaalde voorstel voor het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) flink onder handen neemt. Door de vele miljarden die daarin omgaan goed in te zetten, kan echt een verschil gemaakt worden.”

Eickhout: “Hetgeen dat het meest in het oog springt, is dat de Europese Commissie de hoeveelheid beschermde natuur, zoals Natura 2000, wil laten toenemen tot 30% van het totale Europese land- en zeeoppervlak. Vooral op zee betekent dat een forse en hoognodige toename.” 

Ook bevatten de strategieën doelen voor het terugdringen van pesticiden en antimicrobiële middelen (-50%), kunstmest (-20%) en het bevorderen van biologische landbouw (25%). Een ander streven is het herstellen van 25.000 kilometer aan vrij-stromende rivieren en het planten van drie miljard extra bomen. Deze doelen moeten in 2030  gerealiseerd zijn. “Dit soort onderdelen in de natuur- en landbouwvisie tonen dat de Europese Commissie de schrikbarende achteruitgang in biodiversiteit en natuurgebieden serieus neemt”, zegt Eickhout.

Biodiversiteitsverlies

Toch zijn er punten ter verbetering volgens Eickhout: “Er missen elementen. Ik wil zien dat de EU veel harder inzet op het hervormen van de regels waaronder handel wordt gedreven. Om zo ook het biodiversiteitsverlies die Europa in andere delen van de wereld aanricht te stoppen. Daarnaast moet duidelijker worden hoe we de vleesconsumptie terugdringen, de veestapel verkleinen en de agrarische monoculturen aanpakken.”

De eerste lakmoesproef wordt het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). “Het is ongeloofwaardig om een ambitieuze natuur- en landbouwstrategie te presenteren, zonder dit schadelijke landbouwbeleid serieus aan te pakken. De doelen voor pesticide- en kunstmestreductie moeten bijvoorbeeld in het GLB verwerkt worden. In een eveneens vandaag gepresenteerde analyse lijkt de Commissie zich er echter gemakkelijk van af te willen maken, door enkel wat minimale wijzigingen voor te stellen. Een gemiste kans. Vergeet niet, bijna een derde (ruim 50 miljard euro per jaar) van het volledige EU-budget gaat naar het GLB. Er zijn grondige aanpassingen nodig. En dat zeg niet alleen ik, maar ook de wetenschap en de Europese Rekenkamer”, besluit Eickhout.

Schriftelijke vraag: corona en nertsenfokkerijen | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 20-05-2020 00:00

Europarlementariër Bas Eickhout stelde zojuist deze schriftelijke vragen over de overdracht van Covid-19 van nertsen op mensen aan de Europese Commissie. 

Vraag met voorrang met verzoek om schriftelijk antwoord aan de Commissie Artikel 138 van het Reglement Bas Eickhout (Verts/ALE)

Betreft: Covid-19 overdracht van nertsen op mensen

Bij een medewerker op een Nederlands nertsenbedrijf is Covid-19 aangetroffen dat overeenkomsten vertoont met het virus bij nertsen op datzelfde bedrijf. Op basis van onderlinge vergelijking en de plaats van de virusisolaten in de stamboom, is geconcludeerd dat het ‘aannemelijk’ is dat de medewerker door nertsen is besmet. Dat meldt de Nederlandse overheid na nieuw onderzoek. Tot nu toe werd aangenomen dat dieren de infectie van mensen kregen. Tevens is gebleken dat nertsen COVID-19 subklinisch kunnen doormaken, waardoor besmette bedrijven mogelijk onder de radar blijven. Tot slot lijken boerderijkatten een rol te hebben in de Covid-19 overdracht tussen twee besmette nertsenbedrijven. De Nederlandse overheid kondigt extra onderzoek aan. Besmette bedrijven blijven, met een paar extra veiligheidsmaatregelen, gewoon open.

Via verdere mutatie naar andere (wilde) dieren kan verspreiding zeer rap gaan. Is de reactie van de Nederlandse overheid niet te terughoudend? Zou uit voorzorg overgegaan moeten worden op sluiting van besmette bedrijven? Wat is de rol van de Europese Commissie in dit soort gezondheidskwesties met mogelijk oncontroleerbare grensoverschrijdende gevolgen? Deze kwestie hoeft zich niet tot Nederland te beperken en kan elders in Europa eveneens het geval zijn. Wat gaat de Europese Commissie adviseren en ondernemen op basis van deze informatie?

GroenLinks: Kabinet moet tweede economisch steunpakket aanpassen | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 20-05-2020 00:00

GroenLinks heeft grote zorgen over de vormgeving van het tweede economische steunpakket. Partijleider Klaver wil voorkomen dat de rekening van deze economische crisis opnieuw door gewone mensen betaald wordt. Hij wil daarom dat grote bedrijven (met meer dan 250 werknemers) de steun die ze nu krijgen terugbetalen in beter tijden. Daarover is niks geregeld in het pakket.  

Bovendien heeft GroenLinks zorgen over het verdwijnen van de boete op ontslag. De voorwaarde dat bedrijven die steun ontvangen geen mensen mogen ontslaan verdwijnt. GroenLinks vindt het van belang dat er wel een rem blijft bestaan op het ontslaan van mensen, als bedrijven bij de overheid aankloppen voor steun om lonen door te kunnen betalen.

Klaver: “Ik ben er heel erg voor om mkb-ers en de inkomens van gewone mensen te ondersteunen. Maar het kabinet geeft nu ook opnieuw bakken met geld aan grote bedrijven die zelf de belasting ontwijken. Dan is het niet teveel gevraagd om aan die bedrijven te vragen: betaal, als je in beter tijden weer winst gaat maken, dit geld aan de samenleving terug. En voorkom ontslag van personeel.”

Het tweede economisch steunpakket zal naar verwachting volgende week in de Tweede Kamer besproken worden en daarna in de Eerste Kamer. GroenLinks wil dat het kabinet het steunpakket aanpast om ontslagen te voorkomen en te zorgen dat grote bedrijven de steun die ze nu krijgen later terugbetalen aan de samenleving.

Klaver: “Dit is voor GroenLinks een fundamenteel punt. Er gaat iets goed mis in ons economisch systeem als we accepteren dat de winsten van multinationals in goede tijden in de zakken van aandeelhouders belanden, maar gewone mensen in crisistijd de rekening betalen. We moeten leren van de vorige economische crisis en nu vooraf heldere afspraken maken over wie de rekening van al deze economische steunpakketten betaalt. Als we dat niet doen weet ik wel bij wie dat weer terecht komt: de burger.”

Petitie “geen gratis geld voor grote bedrijven” meer dan 100.000 keer ondertekend | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 19-05-2020 00:00

De oproep van GroenLinks om grote bedrijven die financiële nood hebben geen gift maar een lening te geven, krijgt veel ondersteuning in de samenleving. Een petitie hiervoor is inmiddels meer dan 100.000 keer ondertekend. “De rekening van de steun kan niet bij de burger worden gelegd. Deze 100.000 mensen roepen het kabinet op hieraan gehoor te geven”, zegt GroenLinks-partijleider Jesse Klaver.

Deze week presenteert het kabinet naar verwachting het nieuwe steunpakket voor bedrijven, de Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW). Het is GroenLinks een doorn in het oog dat grote ondernemingen die geen winstbelasting betalen in Nederland in het huidige pakket  “gratis” staatssteun krijgen.

“Multinationals als booking.com keerden jarenlang hun winsten uit aan aandeelhouders, en hebben nu geen reserves om hun medewerkers te behouden. Grootwinkelbedrijven zoals Pearl, Specsavers en Eye Wish boekten hoge winsten dankzij belastingontwijking en vragen nu overheidssteun aan. Terwijl zij hun marktpositie konden verwerven ten koste van zelfstandige ondernemers, die wel gewoon belasting betalen”, aldus Klaver.   

Het nieuwe steunpakket dat vanaf juni ingaat, moet daarom voorwaarden stellen aan bedrijven, zegt Klaver.

“Geef economische steun waar die nodig is. De familiebedrijven. De caféhouder. De kapper. Het poppodium. De bedrijven die belangrijk zijn voor de toekomst van onze samenleving. Maar als een multinational aanklopt bij de overheid, dan moet helder zijn: er is steun, maar dat is geen gift, dat is een lening.”

Verder wil GroenLinks dat bedrijven voor deze overheidslening voldoen aan sociale- en duurzaamheidseisen, zoals het aanpakken van bonussen en werk maken van verduurzaming en alles op alles zetten om ontslag van personeel te voorkomen. Het geleende bedrag wordt terugbetaald als er in betere tijden weer winst wordt gemaakt.

Internationale solidariteit is nodig tijdens deze crisis | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks Nederland 18-05-2020 00:00

Miljarden euro’s worden momenteel geïnvesteerd in de zoektocht naar een covid-19 vaccin. Terwijl iedereen reikhalzend uitkijkt naar de ontwikkelingen vraagt deze crisis ook om een andere voorwaarde: internationale solidariteit. Als we zo snel mogelijk de meest kwetsbaren willen inenten moeten er nu internationale afspraken gemaakt worden hoe dat vaccin tot stand komt en wie als eerste ingeënt kunnen worden. Anders is het straks te laat.

Het is notabene de CEO van een Franse farmaceut die de noodklok luidt. Paul Hudson waarschuwt dat de Verenigde Staten er weleens met het vaccin vandoor kunnen gaan. Het realistische alternatief lijkt China. Volgens de CEO stellen deze twee landen het meeste geld beschikbaar en nemen zij de grootste risico’s. Maar het covid-19 virus treft niet alleen Amerikaanse of Chinese burgers. Het houdt de mondiale samenleving in zijn greep: van India, Brazilië tot aan Nederland. Niet de hoogste bieder moet het vaccin als eerste kunnen toedienen, maar burgers die medisch de grootste risico’s lopen. Dat wil zeggen ouderen, chronisch zieken en gehandicapten. Los van hun nationaliteit.

Bovendien is het onzinnig te stellen dat het ene land méér investeert dan het andere. De voorkennis die nodig is om tot een vaccin te komen is mondiaal veelal door universiteiten of publieke kennisinstituten vanuit de hele wereld vergaard. Nederlandse universiteiten hebben bovengemiddeld bijgedragen aan deze wereldwijde ontwikkeling van kennis en data. Ook zijn er wereldwijd tenminste 115 initiatieven gaande om tot een vaccin te komen. Het merendeel daarvan buiten de Verenigde Staten. De zoektocht naar een vaccin moet geen ratrace worden om het nationale belang te dienen. De zoektocht moet voortkomen uit internationale samenwerking tussen universiteiten, farmaceuten en publieke kennisinstituten om met elkaar kennis, data en intellectueel eigendom te delen. Door samen te werken bevorder je niet alleen het vinden van een goede behandeling, maar ook een snelle wereldwijde beschikbaarheid.

Patent pool

Samenwerking komt niet vanzelf van de grond. Het denken aan het eigenbelang zit diepgeworteld in de aandeelhouders van de farmaceutische industrie en in het denken van neoliberale politici. Toch hebben overheden en de farmaceutische industrie eerder laten zien dat ze in staat zijn tot samenwerking. In de zoektocht naar een behandeling voor hiv/aids werd ook samenwerkt, door het opzetten van een zogenaamde ‘patent pool’. Deze patent pool deelt kennis en intellectueel eigendom over medicijnen en vaccins tegen corona en stelt deze wereldwijd beschikbaar.

Hierdoor worden farmaceuten, onderzoekscentra en universiteiten gedwongen hun bestaande en toekomstige octrooirechten op een coronavaccin of geneesmiddel en hun klinische onderzoeksdata vrijwillig in licentie ter beschikking te stellen aan een gezamenlijk fonds. Dat versnelt niet alleen de totstandkoming van een vaccin, maar zorgt ook voor een rechtvaardige beschikbaarheid en prijs. Iedereen krijgt toegang en de octrooihouder ontvangt als tegenprestatie een redelijke vergoeding en is verzekerd van een mondiale afzetmarkt.

Keerpunt

De coronacrisis vraagt om een keerpunt in ons denken en handelen. Het vraagt om de onderkenning dat je samen verder komt dan in je eentje. Het vraagt om internationaal leiderschap om dat te verwezenlijken. En het vraagt om solidariteit voor de meest kwetsbaren.

Vandaag en morgen vindt de jaarlijkse bijeenkomst plaats van de Wereldgezondheidsorganisatie. De lidstaten van de Europese Unie hebben samen met 35 andere landen een resolutie ingediend om ervoor te zorgen dat wereldwijd een patent pool beschikbaar komt. Helaas schitteren de Verenigde Staten en China door afwezigheid onder de ondertekenaars van deze resolutie. Dit maakt de rol die Nederland en Europa speelt in het breed beschikbaar stellen van medicijnen en vaccins tegen corona nog belangrijker.