Nieuws van politieke partijen in Nederland inzichtelijk

5257 documenten

Verslag Partijraad 19 september 2020

SP SP Nederland 07-04-2021 11:59

De partijraad stelt het verslag van 22 juni 2020 vast.

De partijraad stelt het verslag van het 23e congres van de SP vast.

De partijraad stelt het verslag van het 24e congres van de SP vast.

De partijraad stelt de jaarplanning voor partijraden in 2021 vast. De data zijn: 27 februari, 27 maart, 26 juni, 25 september en 27 november.

De partijraad neemt het voorstel voor het Internationaal secretariaat aan.

De partijraad verwerpt de motie Voor14.

De partijraad verwerpt de motie Niet doorrekenen verkiezingsprogramma door CPB

De partijraad begint met een filmpje over de algemene beschouwingen

Voorzitter Jannie Visscher opent de partijraad

JV: ‘Jammer dat we niet samenkomen in De Moed. We maken er het beste van. Een bijzonder welkom aan partijraadsleden die er voor het eerst bij zijn.’

‘We ervaren dat steeds meer mensen zich ongemakkelijk voelen. Dat er iets niet klopt in de economie en samenleving. Sommigen krijgen van de coronacrisis een tikje, anderen een mokerslag. Nu is het tijd om ons solidair te tonen. Bijvoorbeeld met de hulpdienst; gisteravond ging de livestream daarover. Wij gaan naast de mensen staan.’

Algemeen secretaris Arnout Hoekstra over de spelregels van de partijraad via Zoom

AH: ‘Vul je volledige naam in. Dan kom je erin. Zet je webcam aan als je binnenkomt, maar ook als je het woord voert. Zorg dus dat je microfoon het doet. Om het woord te voeren vraag je Aldo, de co-host, via de chatfunctie van zoom, om het woord. We hebben geen stemapp deze keer. Stemmingen zullen dus hoofdelijk zijn. Als je vragen hebt, kun je ook mailen naar partijraad@sp.nl. Die beantwoorden we zo veel mogelijk tijdens de bijeenkomst.’

JV: ‘Er zijn twee punten toegevoegd. Na punt 5:

6: motie wettelijk minimumloon.

7: doorrekenen CPB.’

‘Op het congres is afgesproken: stukken voor de partijraad moeten we op tijd bekendmaken. Nu niet zo goed gelukt met deze twee punten. Ik wil onszelf oproepen: als we iets agenderen, moeten we dat zo snel mogelijk doen.’

BESLUIT: De partijraad stelt het verslag van 22 juni 2020 vast.

BESLUIT: De partijraad stelt het verslag van het 23e congres van de SP vast.

BESLUIT: De partijraad stelt het verslag van het 24e congres van de SP vast.

BESLUIT: De partijraad stelt de jaarplanning voor partijraden in 2021 vast.

De data zijn: 27 februari, 27 maart, 26 juni, 25 september en 27 november

Arnout Hoekstra over het Internationaal secretariaat

AH: ‘Het voorstel geeft uitvoering aan meerdere congresbesluiten. Er zijn gesprekken gevoerd met mensen die actief zijn op internationaal vlak. Op de volgende partijraad willen we het jaarplan voor 2021 bespreken – dat is inhoudelijk. Nu besluiten we over dit plan, dat meer organisatorisch is; stichting, structuur, subsidie. En hoe we mensen erbij betrekken.’

Naar aanleiding van vragen van de partijraad voegt AH toe: ‘We willen themagroepen maken en voorkomen dat iedereen los wilde ideeën gaat uitvoeren. Verder niet te veel regels, zodat we snel kunnen schakelen. Het doel is 1 fte aan te stellen en subsidie aan te vragen. De hoogte daarvan hangt af van de uitslag van de verkiezingen. We gaan jaarlijks op de partijraad evalueren, met een plan en een jaarverslag.’

BESLUIT: de partijraad neemt het voorstel voor het Internationaal secretariaat aan.

JV: ‘Op SPnet staat de actuele motie over het wettelijk minimumloon. Die motie kwam naar aanleiding van het wetsvoorstel van Jasper van Dijk. Eerste indiener van de motie Emile Jacobs van Sittard-Geleen en Jasper van Dijk mogen als eerste spreken.’

EJ: ‘Goed dat we dit thema bespreken; het leeft breed in onze partij. 18 afdelingen steunen deze motie nu. Op het 24e congres is een motie aangenomen om samen met de vakbond op te trekken met de campagne Voor14.Doel van de vakbond: 14 euro op 1 januari 2022. In het wetsvoorstel van Jasper van Dijk wordt dat 2025, 2028 of zelfs 2035. Dat wijkt zo veel af, dat we daarover eerst discussie in de partij hadden verwacht. De inzet van de SP zou moeten zijn om druk van onderaf op te bouwen. Dan kan 2025 de uitkomst zijn van die strijd, maar als je hier aan de voorkant op inzet, hebben we het in 2045 nog niet gehaald.’

JvD: ‘Loonstrijd is een kernpunt van de campagne die we voeren. Tel uit je winst. Als Kamerlid moet ik wel uitvoering geven aan het doel van 14 euro. We zeggen nu: in vier jaar van 10 naar 14 euro. Dat zou een enorme verbetering zijn. Hopelijk komt het zo in het verkiezingsprogramma. Het wetsvoorstel gaat ook verder. Namelijk: we moeten naar 60 procent van het gemiddelde loon. Dat zou je dan in 2028 kunnen halen. Het is haalbaar en betaalbaar. FNV staat er anders in: zij zeggen: het moet in 2022. Dat leidt tot enorme kosten en je confronteert de kleine ondernemers daarmee. De inschatting van experts is dat dan talloze kleine ondernemers omvallen. Met ons voorstel zouden twee miljoen werkenden geholpen zijn. De SP is daarmee de enige partij in de Tweede Kamer die een concreet voorstel doet.’

Na een discussie door de partijraad in twee termijnen wordt er gestemd, hoofdelijk, op volgorde van afdelingsnaam. Uitslag: 82 leden tegen, 19 voor.

BESLUIT: De partijraad verwerpt de motie Voor14.

Motie Niet doorrekenen verkiezingsprogramma door CPB

Tijs Hardam, Rotterdam, spreekt als eerste indiener van de motie: ‘De SP zou het verkiezingsprogramma niet moeten laten doorrekenen door het CPB. Ten eerste omdat we ons in een neoliberaal kader laten dwingen. Een lager minimumloon en meer flexwerk is volgens het CPB goed. Dat maakt het een politiek instituut. Ten tweede: Er zijn ook andere partijen die erover nadenken om niet door te laten rekenen, onder andere Partij voor de Dieren. Er is dus momentum. Ten derde: de werking van het CPB is ondemocratisch. Partijen schrijven hun programma naar de modellen van het CPB toe en opereren daardoor niet onafhankelijk.’

Fractievoorzitter Lilian Marijnissen: ‘Dit punt heeft alles te maken met de strategie die we kiezen voor de verkiezingen. Twee weken geleden hebben we met afdelingsvoorzitters uitgebreid gesproken over de strategie. De bottom line is dat we waarschijnlijk met een duur programma komen. Ik proef daar enthousiasme voor. Zaak is dat we die verkiezingen winnen omdat we dan iets kunnen veranderen. Ik verzoek om deze motie niet te steunen. Ik reageer op de argumenten van Tijs. Neoliberale modellen: klopt. Maar voor eerdere partijraden is dat geen reden geweest om niet door te rekenen. Naar buiten toe is dat dus geen sterk argument. Daarbij komt dat wij er op korte termijn vaak wel goed uit komen. En dat we daar gebruik van maken. Het tweede punt: de andere partijen. Ik heb met verschillende partijen gesproken. PvdD gaat het niet doen. Ook rechts-extreme partijen, de PVV en FvD laten het niet doorrekenen, verwacht ik. We moeten altijd zelf nadenken – maar dan komen we wel in dat rijtje. Andere kritische partijen, zoals CDA besluiten om het toch te doen. Het derde punt, ondemocratisch, snap ik niet helemaal. Hoezo zou het in de SP niet democratisch zijn? Iets anders: we zijn met het CPB in gesprek. Die twijfelen of ze wel kunnen doorrekenen, vanwege corona. Zij verwachten eind van de maand duidelijkheid. Ik stel voor ons nu niet vast te leggen en het te laten bij het campagneteam en partijbestuur.’

Er volgt een discussie in de partijraad, waarin ook wordt gevraagd om een gewogen stemming.

Jannie Visscher: ‘Ook is gevraagd: moeten we wel nu stemmen? Ik stel voor niet twee maal te stemmen, maar het samen te voegen. Dus. Als je wél af wil van het CBP, maar misschien niet nu, dan moet je tegenstemmen – dan kan het later nog op de agenda gezet worden. Als je vindt dat dit per se vandaag besloten moet worden: voor stemmen.

Arnout Hoekstra over de stemming: ‘Iedere afdeling heeft per 50 leden 1 stem. Leden partijbestuur elk 1 stem. Er zijn vandaag 27151 leden vertegenwoordigd in de partijraad. We doen hoofdelijke stemming en passen dan weging toe. De uitslag volgt later tijdens de vergadering.’

Hugo Kruyt is de nieuwe belcoördinator van een opnieuw opgezet belteam. HK: ‘We bellen met mensen die onze acties hebben gesteund. Het mooiste is als we ze lid kunnen maken. We kunnen het niet alleen met ons team. We willen dat elke afdeling één iemand enthousiast maakt voor het bellen. Je krijgt eerst contacten uit je eigen afdeling. Buurten is lastiger tijdens corona. Bellen is een mooi alternatief. De komende tijd zal ik aanwezig zijn op jullie regio-overleggen om het erover te hebben. Geef vragen of enthousiastelingen door aan telefoonteam@sp.nl

Jannie Visscher loopt in verband met de tijd heel kort langs de voortgang van campagnes: ‘Tot 1 juli was er focus op 0% huurverhoging; tot Prinsjesdag was er focus op zorg. Daarnaast lopen er campagnes op ook lonen, economisch aanvalsplan, pensioenen en studiefinanciering.’

Lilian Marijnissen over zorgcampagnes: ‘Salarissen in de zorg is een van de grootste politieke onderwerpen. 120.000 mensen hebben de petitie getekend. Alleen al via de nieuwsbrieven hierover hebben we 540 nieuwe leden gekregen. We hebben bijeenkomsten georganiseerd, ook met mensen uit de zorg, FNV, CNV, NU91. Het lukt ons het politieke debat te bepalen. 5 september wadden we de grootste online zorg-actie. Het laatste politieke nieuws hierover is dat het kabinet het wegmoffelt in een commissie die het moet uitzoeken. De petitie loopt door, er komen nieuwe acties. Tussendoor de druk erop houden. Er is ook weer over het zorgfonds gesproken, en we hebben een succes gehaald voor de zorgbuurthuizen.’

Lisa de Leeuw over wooncampagnes: ‘Ik ben van Campagneteam De Moed. Heb je vragen: campagne@sp.nl. De huurverhoging hebben we gebruikt als aanleiding voor huuracties. Meer dan 25.000 mensen steunen, meer dan 50 afdelingen zijn in actie. 500 mensen zijn naar aanleiding hiervan lid geworden. We zetten druk op Den Haag. Van links tot rechts hoor je nu: huren omlaag. Ollongren begint te bewegen. Ze wil een huurverlaging voor een klein deel van de huurders. Natuurlijk niet genoeg, maar wel hoopvol. Druk nog verder opvoeren. Nederlanders vinden de wooncrisis na de coronacrisis het grootste vraagstuk. En dat het kabinet te weinig doet. Zelfs de meerderheid van de VVD’ers vindt dat huisjesmelkers onteigend moeten worden als ze over de schreef gaan. Het stelsel moet op de schop. Hoge huren komen niet uit de lucht vallen. Onze campagne heeft drie pijlers: 1. de afdelingen, acties en huurdersverbonden; 2. huurders, huurdersbelteams en 3. de landelijke partijorganisatie. We willen toewerken naar een landelijk huurdersverbond.’

Jannie Visscher: ‘Ik wil nog even de actie van ROOD noemen, Proefkonijnen. Voor compensatie van de schuldengeneratie. Die petitie is al 61.000 keer ondertekend.’

Uitslag stemming CPB-doorrekening

480 stemmen. Voor: 206. tegen: 274. Verworpen

BESLUIT: De partijraad verwerpt de motie Niet doorrekenen verkiezingsprogramma door CPB

AH: ‘In de voorbereiding van de campagne gaat iedere afdeling een bijeenkomst organiseren, in oktober, met je actieve leden. Over de vragen: hoe gaan we de campagne in, wat gaan we doen? Je coach neemt daar contact over met je op. Belangrijk is het betrekken van mensen. Organiseer bijeenkomsten over inkomen, zorg en wonen. Daar gaan we mensen voor bellen. Dat betekent nu al bouwen aan een belteam dus.’ ‘Begin december hebben we congres. Dat wordt waarschijnlijk digitaal. Er wordt een stemapp ontwikkeld.’ ‘De campagne zelf. Op 16 januari is er een campagnetraining. En da: sympathisanten bellen om te gaan stemmen. Als laatste: posters plakken, digitaal of fysiek. Jimmy Dijk en ik coördineren dat. Vragen hierover? jdijk@sp.nl’ ‘De nieuwe SP-krant is een goede opwarmer. Meer dan een half miljoen zijn er gedrukt. Maak een goed plan om die krant te verspreiden. Zet je plannen en ervaringen in je afdelingsverslag. Dit is meteen oefenen voor de campagnekrant.’

Jannie Visscher: ‘Voordat ik Lilian het laatste woord geef, meld ik nog even dat we 1573 nieuwe leden hebben sinds de vorige partijraad. Verwelkom die leden warm en maak ze enthousiast.’

LM: ‘Bij de algemene beschouwingen zeiden journalisten: het kabinet wordt steeds linkser. Je hoort inderdaad Heerma zeggen dat we weer volkshuisvesting moeten hebben. Dijkhoff pleit voor een sterke overheid, Segers die zegt dat het bruto binnenlands product niet heilig is en Rutte die roept dat de zorg geen markt is. Ik persoonlijk moest heel erg denken: hoe zou mijn vader hier nou naar kijken? Ik stuurde hem een mailtje met die vraag. Het antwoord: ‘Ze hebben eindelijk Tegenstemmen gelezen’.

De verandering gaat niet vanzelf komen. Iedereen van PVV tot PvdA heeft met de VVD geregeerd. Het maakt niet uit. Welk verhaal ze ook vertellen: het blijft steeds dezelfde agenda.

Daarom mijn oproep: laten we die zelfverzekerdheid nou eens uitstralen. Het kan interessant zijn om het juist te omarmen. Ik heb voor de corona-tijd een rondje door het land gedaan – tijdens corona ook maar dan digitaal. Veel leden zeggen: het zou goed zijn als wij met dat linkse hoopvolle verhaal op de proppen kunnen komen. Laten we dus met zelfverzekerdheid naar voren stappen. Niet terug stappen in oude reflexen van de rest deugt niet. Laten we mensen inspireren en overtuigen. Ervan overtuigen dat onze ideeën het beste zijn voor de toekomst. Omdat er meer politieke ruimte komt voor onze ideeën. Dat biedt namelijk meer kansen voor ons.

Ik ben benieuwd van jullie te horen hoe de krant bevalt, ook de inhoud. Het worden mooie tijden om socialist te zijn. Het is tijd om dat waar te maken. En nu nog even genieten van de zon!’

SP neemt pensioenwet over van 50PLUS

SP SP Nederland 07-04-2021 09:24

Pensioenfondsen moeten zich verplicht arm rekenen van de overheid. Ook al hebben ze ruim 1500 miljard euro in kas, vanwege de regels waarmee ze moeten rekenen moeten ze doen alsof ze arm zijn. Het gevolg is dat de pensioenen al meer dan 10 jaar niet meestijgen met de prijzen en soms zelfs verlaagd zijn. SP-Kamerlid Bart van Kent wil hier op een bijzondere manier verandering in brengen: ‘Corrie van Brenk van 50PLUS heeft een wet geschreven om die rekenregels zo aan te passen dat er een minimum komt en pensioenfondsen zich niet zo arm hoeven te rekenen. Maar de nieuwe fractie van 50PLUS wil deze wet in de la laten verdwijnen. Daarom neemt de SP de behandeling van deze wet over. Als 50PLUS onze ouderen niet wil helpen, dan doen wij het wel!’

Gepensioneerden en werknemers kunnen al meer dan 10 jaar niet rekenen op een verhoging van de pensioenen. Ondertussen stegen de prijzen van boodschappen, de huur en de energierekening wel flink. Dat betekent dat ze al meer dan 10 jaar inleveren. Van Kent wil dat daar een einde aan komt: ‘Het is absurd dat pensioenfondsen net moeten doen alsof ze arm zijn, terwijl ze bulken van het geld. Het is het beleid van opeenvolgende neoliberale kabinetten dat ervoor heeft gezorgd dat de fondsen bizarre reserves aan moeten houden, in plaats van dat ze doen wat ze moeten doen: zorgen voor een fatsoenlijke oude dag en het uitgestelde loon van mensen uitbetalen.’

De wet is af en de Raad van State heeft een positief advies gegeven over het voorstel. Dat betekent dat de Tweede Kamer snel in debat kan gaan over de wet.

Sigrid Kaag: “Wat we nu nodig hebben is rust en een zorgvuldig proces.”

D66 D66 Nederland 06-04-2021 18:56

Vandaag heeft de Kamer gedebatteerd over de verkiezingsuitslag. We hebben gesproken over de valse start van de verkenning en het vinden van een weg vooruit. Hoe moeilijk dat ook is, dat is wel wat Nederland nu van ons verwacht.

Wat we nu nodig hebben is rust en een zorgvuldig proces. Daarom heb ik het initiatief genomen om Herman Tjeenk Willink aan te stellen als informateur. Een grote meerderheid van de Tweede Kamer heeft mijn voorstel vandaag gesteund.

Hij krijgt de opdracht bij alle fracties te verkennen op welke wijze de vorming van een kabinet kan plaatsvinden. In het bijzonder zal hij onderzoeken of, en zo ja onder welke voorwaarden, er voldoende vertrouwen tussen partijen bestaat – of weer kan ontstaan – om een breed gedragen weg uit de ontstane impasse te vinden. Het verslag van dit onderzoek zal binnen drie weken worden uitgebracht aan de Tweede Kamer.

Inbreng Geert Wilders debat over de benoeming van een informateur

PVV PVV Nederland 06-04-2021 15:33

Geert Wilders: ‘‘Het benoemen van Tjeenk Willink, oud assistent van Joop den Uyl, als informateur is geen teken van het nieuwe frisse leiderschap dat we nu nodig hebben. De mottenballen vliegen je nog net niet om de oren.’’

Geert Wilders: ‘‘Als er niks verandert, als liegen en het proberen weg te werken van een gekozen volksvertegenwoordiger zonder consequenties blijft, dan zal het vertrouwen van de burger alleen maar minder worden.’’

Geert Wilders: ‘‘Dit riekt naar koehandel over de nieuwe Kamervoorzitter. En het stinkt, mevrouw Kaag!’’

Sigrid Kaag tijdens het debat over nieuwe informateur

D66 D66 Nederland 06-04-2021 14:56

Mijn fractie blijft op basis van de verkiezingsuitslag streven naar een stabiel, breed gedragen en zo progressief mogelijk kabinet waarin zoveel mogelijk Nederlanders zich kunnen herkennen. De grote opgaven van deze tijd – de aanpak van de klimaatcrisis, de kansencrisis in het onderwijs en de afbrokkeling van de rechtsstaat – dulden geen uitstel door chaos en verdeeldheid.

In de eerste verkenningsronde heb ik al gewezen op de noodzaak van een nieuwe bestuurscultuur. De afgelopen week is het belang daarvan alleen maar groter geworden.

De urgentie is hoog. De verantwoordelijkheid van het vertrouwen rust op onze schouders. Daar gaan wij serieus mee om. Dat mogen mensen van ons verwachten.

Hendrik-Jan Talsma nieuw Eerste Kamerlid ChristenUnie

ChristenUnie ChristenUnie Nederland 06-04-2021 14:24

Door Webredactie op 6 april 2021 om 13:30

Hendrik-Jan Talsma nieuw Eerste Kamerlid ChristenUnie

Hendrik-Jan Talsma is het nieuwe Eerste Kamerlid van de ChristenUnie. Hij is vanmiddag beëdigd en neemt de vrijgekomen zetel van Mirjam Bikker in. Zij is vorige week geïnstalleerd als Tweede Kamerlid namens de ChristenUnie. Tineke Huizinga wordt de nieuwe fractievoorzitter in de Eerste Kamer.

Hendrik-Jan Talsma: “Ik zie er naar uit om deze bijzondere taak te vervullen. Vanuit mijn werk als officier van justitie weet ik hoe cruciaal goede wetgeving is. Ook op deze nieuwe plek hoop ik me in te zetten voor recht en gerechtigheid. De manier waarop de Eerste Kamer wetgeving toetst spreekt mij enorm aan. Ik vind het dan ook een voorrecht om aan de slag te gaan als lid van de Eerste Kamerfractie van de ChristenUnie.”

Hendrik-Jan Talsma stond op nummer 5 van de kandidatenlijst voor de Eerste Kamer. Sinds 2007 was hij officier van justitie bij het Arrondissementsparket Den Haag en bij het Landelijk Parket van het Openbaar Ministerie. Voordien was hij onder meer werkzaam als rechterlijk ambtenaar in opleiding en als beroepsmilitair. Talsma woont in Den Haag, is getrouwd en heeft drie kinderen.

Geloofwaardige keuzes in een crisis

ChristenUnie ChristenUnie Nederland 06-04-2021 07:53

Door Gert-Jan Segers op 6 april 2021 om 09:01

Geloofwaardige keuzes in een crisis

Toen wij als fractie in de afgelopen week voor cruciale keuzes stonden, wisten we dat elke keus die we zouden maken ons op zware kritiek zou komen te staan. En anders dan bij ander werk dat ik eerder heb gedaan, vindt in Den Haag alles in het licht van camera’s plaats en kan iedereen er zich een mening over vormen. Keuzes kunnen ook verstrekkend zijn en daarmee zwaar om te maken. En dat heb ik geweten. Als politicus móet je ook kiezen, voor of tegen een motie van afkeuring. Voor of tegen een motie van wantrouwen. Voor of tegen deelname aan een nieuw kabinet.

Het heeft me verrast dat er opeens veel bijbelvaste VVD’ers zijn, die mijn keuzes en karakter in bijbelse termen weten te typeren. Als de bijbel en het evangelie vanaf nu hun referentiekader blijven, dan is dat een mooie bijvangst in deze crisis. Misschien laten de emotionele reacties vooral zien dat de belangen en verantwoordelijkheden nu groot zijn.

Na donderdagnacht hebben we veel vragen van oprecht geschokte mensen gekregen waarom wij niet voor de motie van wantrouwen hadden gestemd. Miljoenen mensen hebben grote delen van het debat gevolgd en veel van hen hadden het gevoel dat eerlijkheid en de waardigheid van het democratische systeem op het spel stonden. Als beginselethiek leidend is - en in dit geval ging het om eerlijkheid en geloofwaardigheid - zou je voor een motie van wantrouwen kunnen stemmen. Wat niet deugt, deugt niet. En de omgang met Pieter Omtzigt deugt niet. Maar daarnaast is er ook gevolgenethiek, waarbij het er om gaat dat keuzes tot goede uitkomsten leiden. Bij de motie van wantrouwen kwam het uiteindelijk op onze vijf stemmen aan en hebben we heel nadrukkelijk de gevolgen van onze stem zwaar laten wegen. Een aangenomen motie van wantrouwen tegen een zittende Minister-President in crisistijd is de onthoofding van je kabinet en leidt tot nog grotere politieke en maatschappelijke chaos. Daarvoor konden wij de verantwoordelijkheid niet dragen.

Tegelijk realiseerden wij ons toen ook dat de druk op ons om toe te treden tot een kabinet Rutte-4 alleen maar groter zou worden. Er waren nog maar vier partijen die niet voor de motie van wantrouwen tegen Mark Rutte hadden gestemd. Zelfs voor de SGP was een motie van afkeuring te zwak en ook deze fractie stemde voor de motie van wantrouwen. In deze pijnlijke politieke verhoudingen lag de suggestie besloten dat de huidige coalitie dan ook maar de volgende moest worden. Maar die suggestie bezwaarde ons en mij. Zou een continuering van de huidige coalitie onder leiding van dezelfde premier geloofwaardig kunnen werken aan herstel van dualisme? Zou de macht nu opeens wél ruimte geven aan de noodzakelijke tegenmacht? Zou alles waar Pieter Omtzigt tegenaan liep en aan onderdoor is gegaan nu opeens radicaal anders worden? En kunnen wij geloofwaardig pleiten voor een andere politieke cultuur als bijna alles bij het oude blijft, inclusief onze eigen positie? De vragen waren te groot om daar vol overtuiging ‘ja’ op te kunnen zeggen.

Onze keus om niet deel te nemen aan een kabinet Rutte-4 is door sommigen opgevat als een persoonlijke aanval op de naamgever van de laatste drie kabinetten. En dat is het niet. Er is bij mij ook grote persoonlijke waardering voor Mark Rutte en ik heb hem leren kennen als een faire teamleider. We hebben op veel momenten goed samengewerkt. De politieke cultuur met een zwakke tegenmacht staat of valt echt niet met één man. Ook wijzelf hebben als fractie in het huidige systeem verantwoordelijkheid gedragen. Maar het gaat nu om onze eigen geloofwaardigheid als wij pleiten voor een andere, eerlijker en dualistischer politieke cultuur.

De ChristenUnie is sowieso niet de eerst aangewezene om toe te treden tot een coalitie. Er zijn meer coalities mogelijk en ook een minderheidskabinet is een optie. Het enige dat ons en mij nu te doen staat, is zelf een eigen en vooral geloofwaardige keus maken. Dat is wat we nu hebben willen doen.

Deze column verscheen eerder in het Nederlands Dagblad

Een bewogen week

ChristenUnie ChristenUnie Nederland 03-04-2021 06:43

Door Gert-Jan Segers op 3 april 2021 om 08:30

Vandaag is het Stille Zaterdag in een verder intense en bewogen week. De week van het afscheid van de oude fractie met Joël, Carla, Eppo en Stieneke. De week van de beëdiging van de nieuwe fractie met Carola, Mirjam, Don en Pieter. En het is zeker ook de week van een vastgelopen formatieproces en een dramatisch debat over de gesprekken van fractieleiders met de verkenners. En over dat laatste wil ik graag iets meer schrijven, zeker omdat de politieke keuzes die we in en na het debat hebben gemaakt, bepalende keuzes zijn.

Afgelopen maandag hebben we als nieuwe fractie onze inzet voor het debat van donderdag besproken en dat bepaalde eigenlijk de lijn die we de hele week hebben vastgehouden, tot en met vandaag.

Het spreken over ‘een functie elders’ voor Pieter Omtzigt is niet te aanvaarden. Het gaat om een vasthoudend en gerespecteerd Kamerlid met een groot mandaat van de kiezers. Maar dat dat gebeurde, laat ook iets zien van de omgang van de macht met kritische tegenmacht. Omtzigt was te lastig en moest daarom ergens anders worden geparkeerd. Een politieke cultuur die zo met onafhankelijke, kritische Kamerleden omgaat, deugt niet. Hierom hebben wij de motie van afkeuring gesteund.

Toen bleek dat minister-president Rutte ook nog eens niet de waarheid sprak over het feit dat hij het wel degelijk met de verkenners over Omtzigt had gehad, maakte dat het alleen maar erger en pijnlijker. Het is niet geloofwaardig dat Rutte en de verkenners over de positie hebben gesproken, dat notulisten daar verslag van doen, maar dat de hoofdrolspelers er zich niets meer van konden herinneren.

Vervolgens stonden wij ook voor de keus om de huidige premier weg te sturen, vanwege de rol die hij als fractieleider van de VVD in dit verhaal had. We wisten dat het bij een motie van wantrouwen op onze stemmen zou kunnen aankomen en dus of dit demissionaire kabinet, in deze tijd, verder zou moeten zonder de leider van dat kabinet.

Dat was een zwaar besluit. Wat voor ons zwaar woog, was dat de gevolgen daarvan heel groot zouden zijn voor het huidige bestuur van een land in crisistijd en pandemie. We zouden de maatschappelijke en politieke chaos vergroten en daar konden we geen verantwoordelijkheid voor nemen.

Maar wat we toen als fractie al tegen elkaar zeiden en vandaag naar buiten brengen is dat dat niet betekent dat het nu business as usual wordt. Integendeel. We willen een andere politieke cultuur, van eerlijkheid en van macht die zich door kritische Kamerleden laat controleren. Ook gezien de reacties van premier Rutte op de gebeurtenissen van de afgelopen anderhalve week – zowel voor, tijdens als na het debat – groeide bij ons als fractie de overtuiging dat Mark Rutte niet de drager van die nieuwe cultuur kan zijn.

Bij alle waardering die er óók is voor hem en na jaren waarin we heel vaak goed hebben samengewerkt, is er in deze affaire ook bij ons iets heel helder geworden. Het vertrouwen dat hij die andere cultuur kan vormgeven en dragen, is er bij de fractie niet.

Als ChristenUnie stonden we al niet vooraan bij de formatie. We zijn de tiende partij en er zijn vele grotere partijen met een grotere verantwoordelijkheid om daarin het voortouw te nemen. Maar vandaag willen we ook duidelijk maken dat wij als partij geen deel kunnen uitmaken van een vierde kabinet-Rutte. Dat zeggen we niet lichtvaardig, maar het is een overtuiging die deze week steeds sterker werd en nu tot dit verstrekkende besluit heeft geleid.

Ik schreef het al, het is Stille Zaterdag. Een dag van inkeer en bezinning. Dat is wat we allemaal nu nodig hebben. Het vertrouwen tussen politici is geschonden, maar vooral het vertrouwen tussen kiezers en gekozenen is ernstig geschaad. Dat vraagt om reflectie, herstel en nieuwe keuzes. Vandaag proberen wij daar een bijdrage aan te leveren en ook de komende tijd zullen we ons daar met hart en ziel voor blijven inzetten. Want ons werk staat of valt met vertrouwen.

Het mooie is dat het zondag Pasen zal zijn, de dag van de opstanding, van nieuwe hoop, een nieuw begin. Dat is nu ook mijn hoop. Gezegende Paasdagen toegewenst!

Conclusies na debat verkenning

ChristenUnie ChristenUnie Nederland 02-04-2021 20:34

We hebben de uitleg gekregen van Rutte en de twee verkenners dat een heel belangrijk onderdeel van het gesprek dat wél is vastgelegd, in verslagen níet wordt herinnerd door hen.

En eerlijk gezegd: ik vind dat heel moeilijk te geloven.

Daarom keuren wij dat af, keur ik af wat er is gebeurd.

Wij keuren af dat er onwaarheid is gesproken. Onwaarheid dat er wél is gesproken over Pieter Omtzigt, maar het buiten is ontkend. Maar ook dat er geen verantwoording over afgelegd zou hoeven worden. Dat keuren we af.

We keuren af zoals er over Pieter Omtzigt is gesproken. Een onafhankelijk Kamerlid die buitengewoon krachtig zijn werk doet. Met een groot mandaat van de kiezer. De indruk is op zijn minst gewekt dat deze vorm van tegenmacht ongewenst is. En dat keur ik af.

En ik keur af hoe macht met tegenmacht omgaat. Hoe een politieke cultuur is ontstaan waarin een debat een hinderlijke onderbreking is van het fixen van problemen. En dat vraagt echt om diepgaande bezinning.

Omdat ik afkeur wat er nu is gebeurd, zal ik de motie van collega’s Kaag en Hoekstra steunen.

Het opzeggen van vertrouwen gaat verder. Zeker omdat het gaat om twee verschillende rollen: politiek voorman en de minister-president, zoals ook de heer Hoekstra al zei. Maar het gaat ook verder en dat weegt voor mijn fractie heel zwaar. Dat is dat we midden in een enorme, ongekende crisis zitten, één van de grootste sinds de Tweede Wereldoorlog.

Dat weegt zwaar in de afweging of we het ons kunnen veroorloven om zo’n stap te zetten.

Aan de andere kant kan je vertrouwen niet afdwingen. De heer Rutte leek dat te doen bij een interruptie van mij toen hij zei: ‘nu moet je mij wel vertrouwen’. Vertrouwen moet herwonnen worden. Hij erkende dat zelf ook.

Maar het vertrouwen is geschaad, heeft een deuk opgelopen. Het vertrouwen onderling. We kijken nu naar scherven die we moeten oprapen en we weten niet hoe we van hier verder moeten gaan.

Maar ook het vertrouwen in ons, politiek, door mensen buiten. Ook dat moet hersteld worden. Wat daarvoor nodig is, is een andere politieke cultuur. Dualisme. Herstel van een gezonde verhouding tussen macht en tegenmacht.

Er is nog een lange weg te gaan en ik zal me daarvoor sterk maken.