Nieuws van politieke partijen in Nederland inzichtelijk

6 documenten

Sta loten voor opleidingen weer toe

D66 D66 Nederland 10-02-2020 06:01

Sta loten voor opleidingen weer toe

D66 wil dat het weer mogelijk wordt om tot een studie toegelaten te worden door middel van loten. Dat is voor veel studenten eerlijker en werkt vaak beter dan allerlei selectiecriteria te hanteren. Sinds 2013 is loten echter verboden.

Het idee daarachter was dat door selectiecriteria toe te passen, de juiste student op de juiste opleiding terecht zou komen. Uit onderzoeken blijkt nu duidelijk dat door allerlei drempels op te werpen de kansenongelijkheid toeneemt, en aankomend studenten steeds meer stress ervaren door de prestatiedruk. Zo moeten aankomende studenten bijvoorbeeld motivatiebrieven schrijven en extra toelatingstesten doen. 15-jarigen worden al aangemeld voor onbetaalde stages. Daarmee hopen ze de kans groter te maken om toegelaten te worden tot de studie die ze willen volgen wanneer ze 18 zijn.

Tweede Kamerlid Jan Paternotte: “Iedereen moet de kans hebben om de studie van zijn of haar dromen te volgen. Doordat het nu verboden is om te loten, werpen veel instellingen hoge drempels op om studenten te kunnen selecteren. Ook al hebben de opleidingen soms niet eens de tijd om alle motivatiebrieven te lezen. Onderzoek na onderzoek laat zien dat we hierdoor helemaal niet betere studenten krijgen, maar wel ongelijke kansen op een mooie toekomst creëren. Daarom willen wij het verbod op loten opheffen. Het is vervolgens aan de universiteiten en hogescholen of ze willen loten of op een andere manier selecteren.”

Ook studenten met migratieachtergrond

Wanneer opleidingen selectiecriteria hebben, dan neemt het aantal studenten met een migratieachtergrond af. Ook worden er dan minder studenten toegelaten met ouders die minder geld hebben. Mogelijk redenen hiervoor zijn dat aankomende studenten zich laten afschrikken door de selectieprocedure, de mate waarin ouders hun kinderen kunnen ondersteunen tijdens de voorbereiding op de selectie en de mogelijkheid om wel of niet deel te nemen aan (betaalde) selectietrainingen. Jan Paternotte: “Welgestelde ouders sturen hun kinderen naar dure bureaus om te trainen voor de toelatingstest. Kinderen met ouders die dat niet kunnen of willen betalen, vallen daardoor buiten de boot. Dat is oneerlijk. Uit onderzoek blijkt dat je met loting even goede studenten binnenhaalt. Het is maar zeer de vraag of je bij een 16- of 17-jarige op een betrouwbare manier de motivatie en geschiktheid voor een vak kan meten.”

Selectie lijkt eerlijk maar is het in de praktijk vaak niet. Loting is een effectieve manier om de opleidingsplekken eerlijk te verdelen. Ook zorgt het voor minder prestatiedruk bij jongeren. D66 wil dat als het niet nodig is, er helemaal niet wordt geselecteerd. Voor de opleidingen waar simpelweg te weinig plek is, wil D66 dat het verbod op loting als selectiemiddel wordt opgeheven. Zo krijgen opleidingen de mogelijkheid om loting als selectiemethode te gebruiken.

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Geen vluchten meer boven gevaarlijke luchtruimen

D66 D66 Nederland 29-01-2020 09:00

Geen vluchten meer boven gevaarlijke luchtruimen

De Europese luchtvaartautoriteit EASA moet de bevoegdheid krijgen om luchtruimen boven conflictgebieden te sluiten voor Europese luchtvaartmaatschappijen.

Door dit Europees te regelen, wordt voorkomen dat vliegtuigen boven gevaarlijke conflictgebieden vliegen, zoals gebeurde met vlucht MH17 boven Oekraïne en afgelopen januari nog met vlucht PS752 boven Iran. D66 presenteert haar plan ‘Voor veilige vliegroutes: vliegen over conflictgebieden na MH17 en het Oekraïense toestel PS752’

D66-kamerleden Jan Paternotte en Sjoerd Sjoerdsma willen dat premier Rutte en minister Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur in Brussel pleiten voor een duidelijkere rol voor de EASA. “Europese luchtvaartmaatschappijen maken nu nog zelf de afweging of zij wel of niet boven conflictgebieden vliegen. Het maakt dus voor je eigen veiligheid uit met welke maatschappij je vliegt. Dat is onacceptabel”, stelt Paternotte.

De Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA kan het luchtruim overal ter wereld voor alle Amerikaanse vliegmaatschappijen sluiten. Europa zou hier een voorbeeld aan moeten nemen en dezelfde werkwijze moeten hanteren bij de EASA. Ook zou deze organisatie dan meer inlichtingen van de verschillende Europese veiligheids- en inlichtingendiensten moeten krijgen. Sjoerdsma:  “Het is niet te verkroppen dat na MH17 weer een passagiersvliegtuig is neergeschoten. Hoe is het mogelijk dat de les blijkbaar nog steeds niet is geleerd. Rutte en Van Nieuwenhuizen moeten aan de slag.” D66 wil dat de veiligheidsdiensten van Europese landen verplicht worden om voor de veiligheid van de burgerluchtvaart relevante informatie te delen met de EASA. Hiermee kan de EASA vervolgens gedegen besluiten nemen over vliegen boven bijvoorbeeld conflictgebieden.

Nederland heeft deze eeuw de meeste slachtoffers te betreuren als gevolg van een vliegroute boven conflictgebieden. D66 doet daarom voorstellen gebaseerd op de lessen van de ramp met vlucht MH17, de OVV-aanbevelingen en recente gebeurtenissen boven Iran en Irak om de vliegveiligheid te verbeteren.

Klik hier voor het plan ‘Voor veilige vliegroutes: vliegen over conflictgebieden na MH17 en het Oekraïense toestel PS752’

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

D66 vindt dat Nederland deelt in de collectieve verantwoordelijkheid voor een veilige wereld. Een wereld waarin er voortdurend aandacht moet zijn voor mensenrechten, de internationale rechtsorde en mensen in kwetsbare posities. Internationale samenwerking is dé kracht achter veiligheid en welvaart. D66 ziet in die internationale samenwerking een leidende rol voor Europa.

Versterk samenwerking met Britse universiteiten die weg uit Brexit zoeken

D66 D66 Nederland 11-12-2019 11:30

Versterk samenwerking met Britse universiteiten die weg uit Brexit zoeken

D66 wil met het oog op een aanstaande Brexit de samenwerking met Britse universiteiten versterken. Een betere samenwerking met Britse universiteiten biedt nieuwe kansen voor zowel Britse als Nederlandse wetenschappers en studenten.

Door nauwe samenwerkingsverbanden kunnen wetenschappers van elkaar leren en krijgen studenten meer mogelijkheden voor bijvoorbeeld een uitwisseling. D66 wil ook dat het voor toponderzoekers die toch al vertrekken uit het Verenigd Koninkrijk aantrekkelijker wordt om in ons land te komen werken.

Kamerlid Jan Paternotte: ‘De Britse wetenschap staat onder grote druk door de aanstaande Brexit. Veel wetenschappers vertrekken naar andere landen, zoals Duitsland en Frankrijk. Ook voor Nederland liggen hier kansen. Door wetenschappers te helpen zich te vestigen in ons land kunnen we onze wetenschap naar een nog hoger niveau tillen.’

Vandaag presenteert Jan Paternotte zijn pleidooi om de banden met Britse universiteiten stevig aan te halen en wetenschappers die een exit uit Brexit zoeken welkom te heten.

De Britse wetenschap staat al eeuwen aan de Europese top, maar heeft het door de aanstaande Brexit moeilijk. Onderzoekers uit heel Europa verlaten het Verenigd Koninkrijk. Nederlandse wetenschappers werken vaak samen met de Britten. Daardoor worden ook academici in Nederland geraakt door de Brexit. ‘In belangrijke onderzoeksvelden als computer science en data science hebben we een chronisch tekort aan onderzoekers. Daarom moeten we academici die toch al vertrekken uit het Verenigd Koninkrijk helpen met hun komst naar Nederland. Dit kan bijvoorbeeld door te helpen met het zoeken naar woning of een school voor de kinderen’, aldus Paternotte.

Nederland moet de bescheidenheid van zich afschudden en zich in de etalage zetten als geweldig land om wetenschap te bedrijven. Een task force in Londen moet Britse onderzoekers enthousiasmeren, ondersteunen bij een eventuele overgang naar Nederland en samenwerkingen tussen Nederlandse en Britse universiteiten bevorderen.

Lees hier het voorstel van Jan Paternotte.

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

De kracht van Nederland ligt in kennis en innovatie. Investeren in onderwijs vormt de sleutel tot succes en persoonlijke groei. D66 vecht voor het beste onderwijs en eerlijke kansen. Voor iedereen. Geef onderwijs de kwaliteit en aandacht die het verdient!

Kamermeerderheid steunt oproep om te investeren in alfa-, gamma- en medische-wetenschappen | GroenLinks

GroenLinks GroenLinks D66 Nederland 12-11-2019 00:00

In het aangekondigde investeringsfonds zou expliciet geld moeten worden vrijgemaakt voor de alfa-, gamma- en medische-wetenschappen. Een brede Kamermeerderheid heeft zich achter deze oproep van GroenLinks en D66 geschaard, blijkt uit de stemmingen van dinsdag twaalf november.

Komende jaren worden tussen universiteiten tientallen miljoenen euro’s herverdeeld van onder meer de geesteswetenschappen naar bèta en techniek. De aangenomen Kamermotie moet ervoor zorgen dat ook de alfa-, gamma- en medische-wetenschappen een impuls krijgen.

Niels van den Berge, GroenLinks-Kamerlid wetenschapsbeleid, is blij met de Kamermeerderheid: “In het politieke debat worden de geesteswetenschappen te vaak uitgespeeld tegenover bèta en techniek. Voor de uitdagingen van de toekomst hebben we ze allebei nodig. Ik ga me pas echt zorgen maken als er straks geen kritische wetenschapsfilosofen meer zijn die kanttekeningen plaatsen bij de robots van de toekomst.”

“Ik ben blij dat de Kamer zich heeft uitgesproken dat de minister van Economische Zaken en Klimaat, Eric Wiebes, binnen het investeringsfonds expliciet moet investeren in de wetenschappen die voor de Nederlandse samenleving in den brede belangrijk zijn.”

Werkdruk

De werkdruk in het hoger onderwijs is nu al torenhoog, vult GroenLinks-Kamerlid Lisa Westerveld (onderwijs) aan: “Ik spreek regelmatig docenten op universiteiten en zij zeggen allemaal hetzelfde: we hebben nauwelijks nog tijd om onderzoek te verrichten vanwege de hoge studentenaantallen. Er moet geïnvesteerd worden in de alfa-, gamma- en medische-wetenschappen zodat onze wetenschappers niet langer meer in hun vrije tijd baanbrekend onderzoek hoeven te verrichten.”

Uit een FNV-enquête onder 2.500 respondenten blijkt dat 78 procent van het personeel aan universiteiten doorwerkt in de weekenden en in de avonden. Bovendien geeft een ruime meerderheid van de 2.500 ondervraagden (59 procent) aan lichamelijke of psychische klachten te ondervinden als gevolg van de hoge werkbelasting.

Jan Paternotte, D66-Kamerlid hoger onderwijs en wetenschap, is mede-indiener van de motie. “Een belangrijk onderdeel van wetenschap bedrijven, is juist de wetenschappelijke nieuwsgierigheid. Op alle vlakken, met alle studies. Met het investeringsfonds hebben we een extra mogelijkheid om weer te investeren in alle wetenschappen.”

Zonder extra investeringen zal de herverdeling van de universiteitsgelden vanaf 2022 een krimp veroorzaken bij de brede universiteiten. Hierdoor komt het onderzoek in deze wetenschappelijke gebieden verder onder druk te staan. Uiteindelijk stemde een brede Kamermeerderheid in met de oproep om vanuit het investeringsfonds te investeren in de alfa-, gamma- en medische-wetenschappen.

Maak Nederland koploper elektrisch vliegen

D66 D66 Nederland 11-09-2019 05:00

Maak Nederland koploper elektrisch vliegen

De toekomst van de luchtvaart is elektrisch. De luchtvaart is nu slecht voor het klimaat en stoot veel fijnstof uit. Vliegtuigen die op kerosine vliegen, maken bovendien veel lawaai.

Door in te zetten op elektrisch vliegen, kan de uitstoot fors worden teruggedrongen. Bovendien is elektrisch vliegen veel stiller, waardoor mensen minder overlast hebben van overvliegende vliegtuigen.

Daarom wil Tweede Kamerlid Jan Paternotte dat Nederland koploper wordt met elektrisch vliegen: ”Ook over 20 jaar willen mensen met het vliegtuig op vakantie. Dat kan ook, maar de luchtvaart heeft alleen toekomst als we echt schoner en stiller gaan vliegen. Net als elektrisch rijden kan elektrisch vliegen de luchtvaartwereld op zijn kop zetten. Laten we daar met Nederland in voorop lopen.”

Klimaatvriendelijkere luchtvaart

De innovatie op elektrisch vliegen vindt nu vooral buiten onze grenzen plaats. De Noorse overheid heeft zich tot doel gesteld in 2040 alle binnenlandse vluchten elektrisch te maken. Angela Merkel heeft in haar Leipzig Statement duidelijk gemaakt dat Duitsland leidend wil zijn op het gebied van klimaatvriendelijke luchtvaart, onder andere door met waterstofcellen aangedreven elektromotoren. Elektrisch vliegen heeft de potentie om voor een revolutie te zorgen in de luchtvaartwereld. Van oudsher heeft Nederland veel kennis in huis als het gaat om luchtvaarttechniek. Het is een positie waarop we trots op mogen zijn en verder mogen stimuleren. Alleen loopt Nederland het risico achterop te raken.

D66 zet in op vijf concrete punten:

Onthef elektrische vliegtuigen van slotbeperking

Creëer meer elektrische luchthavens

Introduceer elektrisch taxiën op Schiphol

Gratis parkeren voor elektrische vliegtuigen

Creëer een innovatiecluster Elektrisch en Hybride vliegen

Paternotte ziet de kansen: “Door te kiezen voor elektrisch vliegen kan Nederland voorop lopen, geld verdienen en klimaatverandering tegengaan. Van alle Schipholvluchten vliegt 35% naar een bestemming binnen een straal van 500 kilometer. Dat zijn afstanden die goed met elektrische vliegtuigen bereikbaar zijn. Daarom zet D66 naast internationale treinen ook in op elektrisch vliegen.”

Lees hier ons plan voor elektrisch vliegen.

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Speech Rob Jetten op het zomercongres van de Jonge Democraten

D66 D66 GroenLinks VVD CDA Partij voor de Vrijheid Nederland 17-06-2019 16:01

Speech Rob Jetten op het zomercongres van de Jonge Democraten

Dit weekend speechte fractievoorzitter Rob Jetten op het zomercongres van de Jonge Democraten. Lees hier zijn toespraak over hoe radicale politiek verenigd kan worden met pragmatisme.

Het was een ijskoude zondagochtend in langzaam wegebbende jaar 2018. Ik stapte de auto uit en werd door Amsterdam getrakteerd op een Hollands doorkijkje. Alsof ik in het Rijksmuseum naar een schilderij van Pieter de Hoogh stond te kijken. Een donker steegje, te benauwd voor twee mensen tegelijk. Achter de betonnen poort danste het licht op bescheiden golfjes in de westelijke haven van de hoofdstad. Geduldig wiegende zeilboten moesten met deze temperatuur nog wat langer geduld hebben. Ik dacht aan Jacques Brel—‘dans le port d’Amsterdam’—probeerde de rest van de woorden voor de geest te halen, en neuriede het melodietje voor me uit. Alles om nog even niet te denken aan de snel naderende ontgroening door Jort Kelder in de nieuwe studio van het legendarische actualiteitsprogramma Buitenhof.

Toen ik werd overvallen door de lichtbak van de draaiende camera’s lachte Kelder mij opvallend mild toe. Zo mild, dat ik de ontstane ruimte kon benutten om te vertellen waarom ik nu precies doe wat ik doe. Wie ik ben. En vooral: welke radicale politiek mijn partij voorstaat.  „Ik zie er misschien wat netter uit,” zei ik, “maar ik voel wel dat radicalisme in me.”

Na het weekend kreeg ik twee giechelende medewerkers op bezoek met een cadeau. Een delfts blauw tegeltje met de tekst: ‘zoek de radicaal in jezelf’. Dat tegeltje staat sindsdien op de schouw in mijn werkkamer. Als ik er naar kijk denk ik aan de bron van dat radicale. Dan weet ik weer even waarom ik zei wat ik toen zei. Meer dan eens heb ik het gevoel éérst een Jonge Democraat en dan pas D66’er te zijn.

Nu ik het genoegen krijg terug te zijn op het oude nest, wil ik het met jullie hebben over wat ik zoek in mezelf en in mijn partij. Radicalisme.

Ik heb het dan niet over het radicalisme dat door de AIVD wordt gedefinieerd als “een gevaar voor de democratische rechtsorde”. Ook heb ik het niet over radicalisering onder jongeren, ook al zou het misschien nuttig zijn in dit gezelschap die materie nog eens door te nemen. Dan hadden we wellicht eerder signalen kunnen oppikken over een zekere scheidend JD-voorzitter .

Ik heb het over de radicaal-liberale politieke traditie geboren in de late negentiende eeuw. Een traditie geënt op de vernieuwing van het democratisch parlementair stelsel en het uitbouwen en beschermen van de rechten en vrijheden van het individu in verbondenheid met de gemeenschap.

In Nederland werd deze progressieve herijking voor het klassiek liberalisme belichaamd door de Radicale Bond. D66 kan haar inspiratie via de later opgerichte Vrijzinnig Democratische Bond herleiden naar precies die radicale voedingsbodem. Niet gek dus dat de huidige onderkoning van Nederland, Thom de Graaf, D66 wilde positioneren in wat hij noemde ‘het radicale midden’.

Dezelfde radicale geschiedenis behoort uw roemrijke organisatie toe. Al in 1916 werd in Utrecht besloten tot de oprichting van een organisatie voor vrijzinnige politieke jeugd. De enige serieuze twist was over de naamgeving. ‘Jonge Radicalen’ was lang favoriet, maar de oprichtingsvergadering besloot uiteindelijk tot ‘Jonge Democraten’. Het duurde nog 68 jaar voordat de échte Jonge Democraten opstonden in Café Eik en Linden hier in Amsterdam. Dat was drie jaar voor mijn geboorte.

De oprichting van een politieke jongerenorganisatie kon niet direct op enthousiasme rekenen bij de toch al jonge moederbeweging van Hans van Mierlo. Ten eerste was het formaliseren van partijstructuren fundamenteel in strijd met zijn idee van een Beweging die zichzelf zou opheffen. Ten tweede vond hij het net als iedere partijvoorman verdomd lastig zo’n horzel bij zich in de tent te hebben.

Hij zei, in een vraaggesprek bij het tweede lustrum van de JD: ‘op een onverwacht moment, toen wij even niet keken, zijn jullie tegen onze zin ontstaan’. Het wantrouwen tussen partijleider en jongerentak werd al snel wederzijds. Mijn illustere voorganger Alexander Pechtold kan erover meepraten.

Sinds haar oprichting heeft de JD zich als radicale horzel bewezen. En hoewel zélfs ik na amper een jaar fractievoorzitterschap sympathie kan opbrengen voor Van Mierlo’s standpunt, weet ik als geen ander: dat gehorzel is maar goed ook. Het is zelfs een essentiële voorwaarde voor het succes en het voortbestaan van D66.

Zonder de politieke durf en het inlevingsvermogen van de JD was Paars er niet als vanzelfsprekend gekomen. Zonder Paars zaten we nu nog steeds onder de verstikkende, betuttelende plak van het CDA. Zonder Paars geen waardig levenseinde. En zonder Paars had ik niet in ieder geval de keuze gehad met mijn vriend te trouwen. Ik heb overigens geen plannen om dat ook daadwerkelijk te doen… Geheim tussen ons. Vertel maar niet aan hem.

Zonder de denkkracht van de JD had D66 nooit jongere generaties kunnen redden van de financiële last van de vergrijzing met de verhoging van de AOW-leeftijd en de afschaffing van de vervroegde uittreding. Zonder de inspiratie van de JD had D66 nooit jonge mensen een kans kunnen geven op de huizenmarkt met de afschaffing van de hypotheekrenteaftrek.

Toegegeven, de JD-motie voor afschaffing van ALLE luchtvaart in Europa was nog wat vergezocht in 1994, maar zonder de druk en steun van jonge mensen was D66 misschien nooit de enige serieuze klimaatpartij van Nederland geworden.

Zonder de schwung van de JD waren wij wellicht niet de enige echte onbeschroomd anti-populistische partij geworden. Het was JD-voorzitter Jan Paternotte die in de campagne voor de Europese grondwet twee weken lang met een caravan achter Geert Wilders. Hij kreeg daarmee net zoveel aandacht voor het pro-Europese verhaal in het NOS-journaal. Tot blinde woede van Wilders, die zich liet verleiden de telefoon te pakken, Hilversum te bellen, en verongelijkt door de hoorn te schreeuwen: ‘Zeg, zijn jullie allemaal lid van D66 daar?!’

Pechtold volgde snel met het moedige, radicaal-vrijzinnige antwoord op Wilders. Pas vijftien jaar later realiseerde VVD-leider Rutte zich dat meelachen met de nationaal-demagogen niet helpt. Maar toen hij direct na het trekken van die conclusie zendtijd opeiste van de publieke omroep voor een debat dat de keuze in het stemhokje vernauwde tot rechts en extreem-rechts, heb ik zelf de neiging moeten onderdrukken om Hilversum te bellen en verongelijkt door de hoorn te blaffen: ‘Zeg, zijn jullie nu allemaal lid van de VVD geworden daar?!’

Het was dezelfde Jan Paternotte die in zijn tijd constateerde dat bij de vakbonden eigenlijk iedereen oud was. In de Sociaal Economische Raad zat niemand van onder de 50. Zo konden jonge mensen natuurlijk niet vertegenwoordigd worden. En dus vond hij steeds nieuwe manieren om de discussie los te wrikken. De bezetting van het FNV gebouw in Sloterdijk liep nog wat stroef. Maar daarna kwam de machine op gang. Lodewijk de Waal werd uitgeroepen tot de irritantste man van Nederland. Jan poseerde voor de krant met een babyboomer op zijn rug. De last van het verleden goed in beeld gebracht.

En snel daarna ging de JD, in samenwerking met het CDJA, naar de SER om te eisen dat de toekomst aan tafel kwam zitten. Onder toeziend oog van de politie en de vaderlandse pers werd de oude stoel van Abraham Kuyper door JD’ers en CDJA’ers het gebouw in gedragen als jongerenzetel. De discussie barstte toen eindelijk los. Experts gaven de JD gelijk. En de CNV besloot in haar SER-delegatie dan eindelijk een jongerenvertegenwoordiger mee te nemen. En, dames en heren, wie was dat? Jawel, de oud-snuffelstagiair van Alexander Pechtold, Jesse Klaver. Zonder de JD dus geen kloeke carrièrestart voor Jesse Klaver.

En dan nog even dit: de politieke actualiteit maakt dat ik hier vandaag ben in grote dankbaarheid. Want zonder het wikken, wegen, uitdenken, doorzetten en doordrukken van de Jonge Democraten had onze minister Koolmees nooit zijn meest indrukwekkende prestatie van zijn carrière kunnen leveren. Een opluchting, een doorbraak en een overwinning voor jonge mensen in het hele land: de grootste pensioenhervorming ooit!

Verantwoordelijkheid van traditie

De traditie waarin die hervorming tot stand kon komen, de JD-traditie van voorlopen en van vurig en radicaal agenderen is het waard te laten leven.

Toen ik bij de JD rondliep—dat was zo ongeveer in het prehistorisch tijdperk—deden we ook voorstellen die nu steeds vaker terugkeren in politieke debat.

De legalisering van soft en harddrugs. De veilige en vrije omgang met prostitutie. Thema’s waar politici in Den Haag zich liever niet aan branden.

Nu loop ik daar zelf rond. En ik zie dezelfde bekrompenheid om me heen. Maar niet bij onze eigen partij. Want welke koers D66 ook vaart, of we nu wel of niet in een kabinet zitten, wij staan altijd open voor discussies met de JD.

Niet omdat het zo leuk is. Als ik alleen maar leuke dingen zou willen doen zou ik de hele dag poppetjes tekenen op de posters van Forum voor Democratie. Nee we doen het omdat onze partij anders allang haar bestaansrecht was verloren. Als we niet al die taboes hadden doorbroken en al die hervormingen hadden doorgevoerd die hun oorsprong vonden op JD-congressen als deze waren we weg geweest. Electoraal weggevaagd. Irrelevant en onherkenbaar.

Tegenwoordig is de reactionaire kant van het politieke spectrum behoorlijk bedrijvig in het slechten van taboes.  Daar wordt het IQ van mensen langs een ethnische meetlat gelegd. Daar wordt het zelfbeschikkingsrecht van de vrouw een paar tandjes teruggeschroefd.

Als er dus ooit een reden is geweest vrijzinnige taboes af te stoffen is het de populariteit van radicaliserend rechts. Daarom ben ik hier vandaag. Om samen met jullie de strijdbijl op te pakken. Om jullie te zeggen dat ik altijd zal kiezen voor de jonge radicalen in deze zaal die taboes willen doorbreken.

Maar daarbij moet me nog wel iets van het hart. Als JD-voorzitter heb ik het zelf ook allemaal niet perfect gedaan. Als ik terug kon gaan in de tijd had ik heel veel anders gedaan. Ik had beter mijn best gedaan om ervoor te zorgen dat deze zaal een echte afspiegeling zou zijn van de samenleving. Minder speeltuin voor hoogopgeleiden, meer kweekvijver voor alle soorten vrijzinnige radicalen van goede wil.

We horen straks wie de nieuwe voorzitter wordt. Ik zou hem of haar willen vragen goed te maken wat ik niet adequaat heb gedaan. De NRC omschreef onze club in de jaren negentig als ‘een gemêleerd gezelschap, van leren jacks tot parelkettinkjes, jasjes-dasjes en vlotte sweaters.’ Als de krant weer een profiel maakt in de jaren twintig van deze eeuw, dan hoop ik op een gemêleerd gezelschap, van hoofddoekjes tot hotpants, jasjes-dasjes en boerenoveralls.

En dan nog iets. Ik snap dat de realiteit van de politiek soms lastig is. De compromissen. Het meel in de mond. De langzame voortgang. Wat dat betreft is het een bevrijding hier zonder beperking te kunnen filosoferen. Maar politiek is geen spel of vertier, zelfs niet in deze vrijblijvende omstandigheden. Wat je hier agendeert zegt iets over de essentie van de vereniging. De standpunten die je hier verkondigt zijn niet vrijblijvend. Ook niet als die gaan over kinderporno of kindereuthanasie.

Het is misschien hier ook verleidelijk om politicusje te spelen. Maar het heeft geen zin. Het draagt niets bij. Jullie hebben de kans Van Mierlo ongelijk te geven. Pak je rol. Werk geduldig aan voorstellen die geesten uit flessen rukken, revoluties ontketenen voordat die uitbreken, de macht verbeelden en een spiegel voorhouden.

Ik zie de rol van de Jonge Democraten als radicale aanjager, als maker van de toekomst. De volgende verkiezingen zijn alweer bijna over twee jaar. En dus vraag ik jullie: ga met andere organisaties in gesprek. Geef opvolging aan het duurzaamheidsmanifest dat jullie samen met negen andere politieke jongerenorganisaties sloten. Denk na over de volgende formatie. Wat moet er in het coalitieakkoord staan? Hoe ziet een akkoord eruit #voordetoekomst? Mensen moeten het kunnen inbeelden voordat ze ermee instemmen. Dat vergt de inspanning van jonge radicalen, creatieve denkers, grootaandeelhouders in de toekomst.

En vergeet daarbij dan ook niet te praten met radicaal-andersdenkenden. Jonge JFVD’ers. Jullie leeftijdsgenoten kunnen makkelijk nog worden gered uit de klauwen van de boreale uil.

De verantwoordelijkheid van traditie II

Voor D66 zijn de afgelopen twee jaar vaak een oefening in geduld geweest. Een constante onderhandeling met andersdenkenden om onze radicale voorstellen dichterbij te brengen. Wij leven met religieuze toewijding bij het refrein van het lustrumlied van de JD uit 1994: ‘pragmatisch en heel radicaal’. Voor ons gaat radicalisme hand in hand met gematigd handelen.

Ik weet dat dat vaak tot onbegrip heeft geleid, zeker ook in dit gezelschap. We hadden veel dingen liever anders gezien, ik ben de eerste om dat toe te geven. Het intrekken van het raadgevend referendum zonder duidelijk alternatief. De dividendbelasting. Maar denk je eens in. Een pro-Europees klimaatkabinet dat haar grootste investering doet in het onderwijs. Is dat niet precies wat we willen, democraten jong en oud? Is dat niet een ongelofelijke prestatie in een land met een meerderheid aan rechtse en extreemrechtse zetels?

Ik knok er iedere dag met mijn collega’s keihard voor, want voor niets gaat de zon op. Als het lukt in de komende weken na het succes van een Pensioenakkoord ook een Klimaatakkoord te sluiten dan hebben wij onze anderhalf miljoen kiezers kunnen geven waar ze om vroegen en wat zij verdienen: verandering en vooruitgang.

Bovenal is onze kabinetsdeelname het waard omdat deze ongewone samenwerking de laatste hoop is voor het samenwerkende midden. Omdat regeren, ook in deze samenstelling, ons radicalisme met ons pragmatisme verknoopt.

Partijen en mensen die tot elkaar komen en niet blijven steken in het dienen van één enkel belang. Consensuspolitiek. Dat is stroperig, soms zelfs vuil en vunzig, maar een stuk succesvoller recept voor stabiel en progressief bestuur dan het winner-takes-all geharrewar in de Angelsaksische wereld.

De beslissing om na onze historische zetelwinst in 2017 wel aan tafel te gaan zitten wordt ook ingegeven door de harde realiteit van de Tweede Kamer. Nederland heeft een conservatieve meerderheid. Dankzij de dysfunctionele zetels van de nationaal-populisten konden wij progressief beleid maken met partijen die daar eigenlijk helemaal geen zin in hebben. Daar hadden we graag hulp bij gehad van andere partijen, maar die waren te bang om moeilijke concessies te doen.

Wie komt bij de volgende ronde wel serieus aan tafel zitten? Ik maak me zorgen. Forum heeft op rechts wel al gezegd te willen regeren. De VVD en het CDA willen best hun ziel verkopen. Luister naar Hugo de Jonge als hij zegt dat samenwerking met de PVV best mogelijk is. En neem hem daarin serieus. Luister naar Klaas Dijkhoff die samenwerking met Forum niet uitsluit. En neem hem daarin serieus. Een herhaling van het on-Nederlandse rampkabinet Rutte-I is een serieus gevaar.

Wat gaan wij progressieven daartegenover stellen? Loopt GroenLinks na twee keer nog een derde keer weg? D66 zal het progressieve motorblok bij elkaar proberen te houden. Dat is de verantwoordelijkheid van onze radicaal-pragmatische traditie. Dat is wie wij zijn.

We doen dit op voorwaarde dat de progressieve democratische politiek niet steunt op blinde loyaliteit of identiteit. Dan zijn we geen haar beter dan de PVV. Wij bedrijven ideeënpolitiek. Niet vanuit de tijdloze starheid van ideologie, maar steunend op een analyse van de wereld zoals die is in het hier en nu.

Het gaat uitstekend met Nederland, maar de afgelopen decennia zijn ook nieuwe muren ontstaan in onze samenleving.

Muren tussen mensen met en mensen zonder zekerheid.

Tussen mensen met wortels in Nederland en mensen met wortels elders.

En tussen mensen met macht en mensen zonder macht.

Als ik vandaag iets van jullie wil vragen is het dit: help ons de sloophamer op te pakken! Wat vinden jullie? Wat moeten we doen? Welke oplossingen zijn rechtvaardig voor jonge mensen? Ik sluit niet uit dat we het af en toe oneens zullen zijn. En ik waarschuw maar alvast dat het JD-kroonjuweel van de opheffing van het verbod op openbaar dronkenschap, kan moeilijk het antwoord op alles zijn.

De taak voor radicalen, jong en oud, is om de rustige vijver van de politiek in beweging brengen. Roeren in stilstaand water.

Ik kan niet voor jullie bepalen wat radicaal is. Radicalisme wordt op verschillende golflengten uitgezonden. Is het de verhoging van de vermogensbelasting? De afschaffing van privé-onderwijs? Het verlagen van de stemgerechtigde leeftijd naar zestien?

Ik weet wel: dat jullie hier zijn is een radicale daad op zich. Leg maar eens uit in de bus waarin jullie hiernaartoe gekomen zijn dat meer dan tweehonderd jonge mensen hier in een oververhitte kerk in Amsterdam een weekend lang debatteren over de vrijzinnige politiek.

En als JD’er én D66’er weet ik zeker: jullie slaan de golven waar D66 op surft. Of die vrijzinnige golf ooit tegen de deur van het Torentje aan zal slaan is voor een belangrijk deel afhankelijk van jullie enthousiasme en van onze samenwerking.

Het kan als wij het willen. Zoek de radicaal in jezelf!

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook

Tweet dit artikel Deel dit artikel op Facebook