Nieuws van SP in Nederland inzichtelijk

13 documenten

SP-senator Kox vertrekt uit Raad van Europa

SP SP Nederland 23-01-2024 15:19

Deze week heeft SP-senator Tiny Kox afscheid in Straatsburg genomen als gekozen President van de parlementaire assemblee van de Raad van Europa. Voorafgaand aan de overdracht van zijn tweejarig presidentschap sprak hij de ambassadeurs van de 46 lidstaten toe.

Kox was als lid van de Eerste Kamer vanaf 2003 lid van de Nederlandse parlementaire delegatie in de Raad van Europa. Sinds 2007 was hij daar voorzitter van de fractie van Verenigd Europees Links en lid van het Presidentiële Comité van de parlementaire assemblee. Vanaf januari 2022 leidde hij als president met brede steun zijn assemblee in uitdagende en gevaarlijke tijden. Hij ontving en bezocht een groot aantal presidenten, premiers en ministers van buitenlandse zaken uit heel Europa.

In 2022 nam hij het ingrijpende initiatief om Rusland uit de organisatie te zetten vanwege de illegale Russische inval in Oekraïne. Dat initiatief werd unaniem gesteund door alle regeringen van de lidstaten, waaronder Nederland. Sindsdien telt Europa’s oudste en grootste verdragsorganisatie voor vrede en vooruitgang nog 46 lidstaten.

In 2023 was Kox nauw betrokken bij het bijeenbrengen in mei in Reykjavik van (vrijwel) alle staatshoofden en regeringsleiders van de 46 resterende lidstaten. Zij stemden in met een nieuwe agenda voor Europa’s oudste en grootste verdragsorganisatie inzake mensenrechten, rechtsstatelijkheid en democratie. Daaronder een uniek registratie- en compensatiemechanisme voor de talloze Oekraïense slachtoffers van de Russische agressieoorlog. Het is sinds vorig jaar gevestigd in Den Haag, met steun van de Nederlandse overheid. Ook stemden de staatshoofden en regeringsleiders in Reykjavik met een set van tien verplichtende democratische principes voor alle lidstaten.

Dit jaar viert de organisatie zijn 75ste verjaardag.

Tijdens een drukbezochte afscheidsreceptie in het Palais de l’Europe bedankte de vertrekkende president hartelijk alle collega’s in de assemblee, vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten en de medewerkers van het secretariaa:. ‘Het was een eer en voorrecht om hier te morgen werken.’

SP-fractievoorzitter Dijk blij met opschorten plastictaks

SP SP Nederland 14-12-2023 15:30

Het was een doorn in het oog van veel mensen en kleine ondernemers: de plastictaks. Met een belasting op plastic bakjes moest er minder plastic gebruikt gaan worden, maar in de praktijk betekent het vooral dat mensen en kleine ondernemers met nóg meer kosten opgezadeld worden. Oneerlijk en geen oplossing voor het gebruik van plastic, vindt SP-fractievoorzitter Jimmy Dijk die er een motie over indiende. Met succes, want de regering schort de taks nu op.

Dijk: 'Je moet de kosten niet afwentelen op gewone mensen. Belast de producent en niet de consument. Anders haal je het draagvlak weg en dan ben je verder weg van huis. Je pakt er vooral gewone hardwerkende mensen en kleine ondernemers mee. Goed dat het kabinet dit nu ook inziet en de handhaving opschort.'

Kijk terug: Vredessymposium over Israël en Palestina

SP SP Nederland 31-10-2023 12:06

Nu de bommen neervallen op Gaza en een grondoorlog begonnen is, lijkt vrede tussen Israël en de Palestijnen verder weg dan ooit.

Wat is er in de afgelopen weken gebeurd? Welke belangen spelen? Wat zijn de oplossingen voor de korte én de lange termijn? Hoe moet het internationaal recht weer een plek krijgen op het wereldtoneel? En wat betekent dit voor Nederland? Deze en andere vragen bespraken we op het vredessymposium in De Moed in Amersfoort.

Kox: 'Oekraïners – jullie zullen overwinnen, jullie zijn niet alleen!'

SP SP Nederland 24-02-2023 07:01

Precies een jaar geleden begon de verschrikkelijke agressieoorlog van Rusland in Oekraïne. In een ceremonie om de inval te herdenken, gaf Tiny Kox, de President van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa, tezamen met andere leiders van de Raad van Europa de volgende toespraak:

Een jaar geleden werden we allemaal geschokt en doodsbang wakker toen we hoorden dat de Russische Federatie een grootschalige invasie tegen Oekraïne lanceerde. Hierdoor zijn het afgelopen jaar tienduizenden doden of gewonden gevallen, miljoenen hebben hun huis en vaak zelfs hun land moeten verlaten. Namens de Parlementaire Assemblee wil ik hen huldigen. Vitale infrastructuur wordt voortdurend aangevallen door de agressor en fundamentele rechten en vrijheden van Oekraïense burgers staan op het spel.

Op het moment dat het Russische leger de grenzen van Oekraïne overschreed, overschreed Rusland ook de rode lijnen van de Raad van Europa. Het lidmaatschap van Rusland van Europa's oudste en breedste verdragsorganisatie werd binnen een dag opgeschort en geheel beëindigd binnen 3 weken. Door op deze manier te handelen, hebben de 46 overgebleven lidstaten voor het eerst volledig duidelijk gemaakt dat een oorlog op geen enkele manier verenigbaar is met de plechtige belofte van een lidstaat om de vrede in Europa te beschermen en te bevorderen. De verwoestende aanvalsoorlog van Rusland tegen de staat en de burgers van Oekraïne had nooit mogen beginnen en moet nu onmiddellijk eindigen. Elke dag dat Rusland geen einde aan de oorlog maakt, blijft het internationaal recht schenden en het leven en de toekomst van de burgers van Oekraïne schade toebrengen. Vandaag roep ik de burgers van Rusland op om te doen wat in hun macht ligt om hun president, regering, parlement en leger onmiddellijk een einde te laten maken aan deze aanvalsoorlog. Wie een einde wil maken aan de oorlog, kan rekenen op onze solidariteit en steun.

Degenen die betrokken zijn bij de voortzetting van deze aanvalsoorlog moeten zich ervan bewust zijn dat er nooit straffeloosheid zal zijn. Onze Assemblee heeft unaniem de oprichting geëist van een speciaal internationaal straftribunaal in Den Haag om Russische en Wit-Russische politieke en militaire leiders te vervolgen die deze aanvalsoorlog "beraamden, voorbereidden, initieerden of uitvoerden". Vandaag zijn wij, die 700 miljoen burgers van Europa vertegenwoordigen, solidair met de bevolking van onze lidstaat Oekraïne. We zullen Oekraïne blijven steunen zolang het nodig is, en we zullen niet toestaan dat we aan deze oorlog wennen en het als normaal gaan beschouwen. Elke dag lijden en sterven mensen in Oekraïne in deze oorlog. Laten we daarom onze inzet versterken om alles in het werk te stellen om de vrede in Oekraïne te herstellen en ervoor te zorgen dat gerechtigheid zal geschieden.

Beste Oekraïners, we zullen ons uiterste best doen om al uw fundamentele rechten en vrijheden in ere te herstellen, om de territoriale integriteit en nationale soevereiniteit van Oekraïne binnen internationaal erkende grenzen te herstellen en om Oekraïne weer op te bouwen en te versterken op basis van respect voor de rechtsstaat, mensenrechten en democratie.

Oekraïners, jullie zullen overwinnen! Jullie zijn niet alleen. Laat er vrede zijn in Oekraïne.

Oekraïners moeten erop kunnen vertrouwen dat het onrecht en de misdaden niet onbestraft blijven

SP SP Nederland 24-01-2023 11:46

De steun voor een ad-hoctribunaal dat de verantwoordelijken voor de oorlog tegen Oekraïne kan berechten, is goed nieuws. Maar snelheid is nu geboden.

Het voorstel om een ad-hoctribunaal op te richten om berechting van de 'crime of aggression' mogelijk te maken, werd vorig jaar voor het eerst gedaan door de parlementaire assemblee van de Raad van Europa. Het internationaal recht, dat met de illegale inval in Oekraïne op 24 februari 2022 schaamteloos werd geschonden, voorziet nu al in het vervolgen en berechten van de meeste misdaden die met deze oorlog samenhangen.

Allereerst is Oekraïne gerechtigd tot vervolging van misdaden die zijn begaan op zijn grondgebied. Daarnaast hebben andere Europese landen, waaronder Nederland, de mogelijkheid strafrechtelijk op te treden tegen bijvoorbeeld misdaden tegen de menselijkheid. Het in Den Haag gevestigde Internationaal Strafhof is eveneens bevoegd om de binnen zijn mandaat vallende misdaden gerelateerd aan deze oorlog te onderzoeken en te berechten. Inclusief mogelijke strafbaarheid van de hoogste Russische autoriteiten. Het mandaat van het Strafhof voorziet daarnaast ook in het berechten van diegenen die op het hoogste niveau verantwoordelijk zijn voor het begin van de agressie ('crime of aggression').

Maar helaas beperkt dit mandaat zich tot landen die bij het Internationaal Strafhof zijn aangesloten. Rusland noch Oekraïne behoren daartoe. Om bijvoorbeeld de Russische president en zijn regering voor die 'moeder van alle oorlogsmisdaden' voor het Hof in Den Haag te kunnen dagen, zou eerst uitbreiding van het mandaat naar niet-lidstaten nodig zijn. Daarover beslist de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties- en daar heeft Rusland een vetorecht.

Daardoor lijkt een gang voor de 'crime of aggression' naar het Strafhof vooralsnog doodlopend. Dat was voor de leden van de parlementaire assemblee van de Raad van Europa de reden om al kort na de Russische inval in Oekraïne te pleiten voor het totstandbrengen van een ad-hoctribunaal. Dat gebeurde eerder in de geschiedenis, bijvoorbeeld na de Tweede Wereldoorlog in Neurenberg.

Om zo'n speciaal internationaal gerechtshof voldoende autoriteit, zeggenschap en slagkracht te geven, zijn onder meer brede internationale steun, een solide internationaalrechtelijke basis, intensieve samenwerking met andere internationale gerechtelijke instanties en de Oekraïense justitie, alsmede een stevige financiële en organisatorische basis vereist.

Het goede nieuws is dat er op al deze punten vooruitgang wordt geboekt. Na de aanvankelijke scepsis groeit het besef dat een ad-hoctribunaal wellicht niet moeders mooiste, maar internationaalrechtelijk wel de best mogelijke juridische constructie is, waarmee voorkomen kan worden dat zij die verantwoordelijk zijn voor de agressieoorlog vrijuit gaan. Na de (unanieme) steun in april vorig jaar voor zo'n tribunaal van de in de assemblee vertegenwoordigde leden van de parlementen van de 46 lidstaten, groeit nu ook het aantal regeringen van die lidstaten die het pleidooi voor zo'n tribunaal ondersteunen: Het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Scandinavische en Baltische staten en sinds kort ook Duitsland. De Europese Commissie steunde al in december de oprichting van zo'n ad-hoctribunaal.

Tot de landen die al langer nadrukkelijk pleiten voor het volgen van deze weg, behoort Nederland, dat ook in staat en bereid is om het tribunaal te huisvesten in Den Haag, nu al stad van het internationale recht met een groot aantal internationale instanties, waaronder het Internationaal Strafhof.

Onder andere in de voorbereiding van de komende topconferentie op 16 en 17 mei in Reykjavik van de staatshoofden en regeringsleiders van de 46 Raad van Europa-lidstaten kunnen belangrijke stappen gezet worden om ervoor te zorgen dat er uiteindelijk recht gedaan zal worden na alle begane onrecht en een tribunaal aan de slag kan.

Snelheid is geboden, zorgvuldigheid evenzeer. Waar maar mogelijk zal vanuit de Raad van Europa hulp geboden worden bij het totstandbrengen van dit zo belangrijke internationale tribunaal dat ervoor moet zorgen dat straffeloosheid op het hoogste niveau voor het beginnen van een agressieoorlog niet langer een optie is.

Maak van Europa geen eenheidsworst

SP SP DENK Nederland 09-06-2022 07:50

Maak EU democratischer en schrap de unanimiteit, schreven Christiaan en Martijn de Vries (Opinie, 1 juni). Net als de auteurs wil ook de regering af van het vetorecht - met name als het gaat om buitenlandbeleid. De Europese Unie moet 'slagvaardiger' worden, heet het dan. Waarom is dit een verkeerde route?

De auteurs benoemen enkele problemen van de huidige EU: gebrek aan democratische legitimiteit en transparantie, verouderde financiële regels en een onduidelijk veiligheidsbeleid. Om vervolgens te stellen dat "een groot deel van de kritiekpunten is terug te leiden naar één kernprobleem: besluitvorming op basis van unanimiteit". Types als de Hongaarse premier Orbán staan met hun vetorecht effectief Europees optreden in de weg. Daarom zijn volgens de auteurs hervormingen nodig 'om waarden af te kunnen dwingen'.

Het is nogal wat om in naam van democratie te pleiten voor dwang. Om in naam van democratie de stem van de minderheid het zwijgen op te leggen. We kunnen zuur doen over veto's van Hongarije op een olieboycot, solidariteit is ook ver te zoeken. Hongarije is voor energievoorziening bijna volledig afhankelijk van Rusland, het is dus niet gek dat de Hongaren daar moeite mee hebben.

Wij zijn niet van de Orbán-fanclub, maar wel doordrongen van het feit dat Europa een divers continent is met uiteenlopende belangen en culturen. Ook Nederland zou met dezelfde logica gedwongen kunnen worden tot tal van besluiten waar we niet van gediend zijn. Denk aan een boycot, sancties of militaire operaties waar Nederlanders helemaal niet op zitten te wachten. Het probleem lijkt ook te worden overdreven: ondanks het vetorecht zijn er reeds zes sanctiepakketten.

Het pleidooi voor meerderheidsbesluiten drijft op het wensdenken dat de Unie bestaat uit 27 gelijkgezinde landen. EU-lidstaten zijn echter flink verdeeld over talloze onderwerpen en dat is ook niet zo gek met zoveel landen.

Als je besluitvaardiger wilt worden, is het beter om te werken aan een Europa van verschillende snelheden, waarbij groepen van landen hun eigen beleid kunnen maken. Zo voorkom je dat lidstaten in een keurslijf worden geperst. Afschaffing van het vetorecht zorgt voor een opgelegde eenheidsworst. Dan kiezen wij liever voor diversiteit.

Tiny Kox’ verklaring over 100 dagen oorlog in Europa

SP SP Nederland 03-06-2022 16:19

Honderd dagen geleden begon de verschrikkelijke inval van de Russische Federatie in Oekraïne. Op de honderdste dag sinds het begin van de oorlog, spreekt de President van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa, Tiny Kox, zich wederom uit. 'Door deze flagrante schending van het internationaal recht heeft Rusland de rode lijn van de Raad van Europa overschreden. Het schenden van deze rode lijn heeft als gevolg gehad dat Rusland onverwijld uit Europa’s oudste en grootste verdragsorganisatie is gezet, die lidstaten verplicht om vrede, rechtsstatelijkheid, mensenrechten en democratie hoog in het vaandel te houden.'

'Vandaag roep ik opnieuw de Russische autoriteiten – de President, de regering en het parlement – en alle Russische burgers op om onmiddellijk een einde te maken aan deze oorlog tegen onze lidstaat Oekraïne. Deze oorlog had nooit mogen beginnen, en had nooit zo lang mogen duren.' Ook vroeg Kox aandacht voor de slachtoffers van de inval: 'Sinds het begin van dit conflict zijn tienduizenden Oekraïense burgers en soldaten gedood, gewond of mishandeld. Er zijn gruwelijke oorlogsmisdaden gepleegd tegen onschuldige burgers. Miljoenen zijn gedwongen hun huizen en zelfs hun land te verlaten. De omvang van de verwoesting is enorm. Duizenden Russische soldaten hebben het leven verloren. Alle Russische burgers hebben hun toegang tot het Europees Hof voor de Rechten van de Mens verloren, met verstrekkende gevolgen voor zij wier mensenrechten geschonden zijn door de Russische autoriteiten.'

De President concludeerde in zijn toespraak: 'Elke dag dat deze oorlog voortduurt, is een dag te lang. Elke dag dat deze oorlog doorgaat, vormt een misdaad tegen het Oekraïense volk, de Oekraïense staat en het internationale recht. Stop deze oorlog, herstel de vrede, laat gerechtigheid zegevieren!'

Voorkom escalatie van de oorlog in Oekraïne

SP SP Nederland 12-05-2022 19:40

De Russische agressie tegen Oekraïne is onacceptabel. Maar laten we ervoor zorgen dat de oorlog geen dag langer duurt dan noodzakelijk.

De verwerpelijke oorlog van Poetin tegen Oekraïne zit inmiddels in zijn derde maand en het einde is nog niet in zicht. We zien hevige gevechten - met name in het oosten - met steeds zwaardere wapens. Op 9 mei hield Poetin een toespraak vol met oorlogsretoriek. Een voorspelbaar verhaal over een oorlog die noodzakelijk zou zijn vanwege het naziregime in Kiev. Flagrante onzin gecombineerd met een hoop demagogie.

Intussen horen we minder over de onderhandelingen. Terwijl die zo hard nodig zijn om een einde te maken aan het bloedvergieten.

Het is onmogelijk om te zeggen hoe de strijd zich gaat ontwikkelen. Maar we zien wel trends. Eén ervan is dat Rusland nauwelijks vorderingen maakt. De opmars naar Kiev is gestuit en ook in de Donbas schiet het weinig op. We zien al plekken waar de Oekraïners gebied terugveroveren.

Het verzet vanuit Oekraïne is sterker dan verwacht en dat verdient groot respect. Dat verzet wordt mede mogelijk gemaakt door bondgenoten en dat roept vragen op. Tot hoe ver moet die steun gaan? Wat zijn precies de doelen van bondgenoten als de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Nederland?

Is het doel om Oekraïne te steunen tegen de Russische invasie? Daar valt iets voor te zeggen. Of is het doel om de Russische strijdkrachten te verzwakken, zoals de Amerikaanse defensieminister Austin zei? Dat gaat een flinke stap verder en draagt grote risico's met zich mee. Het zou tot een oorlog in Rusland kunnen leiden.

Afgelopen vrijdag zei president Zelensky dat hij terug wil naar de situatie van 23 februari - de situatie van voor de invasie. Dat is heel wat anders dan “álle Russische troepen uit Oekraïne verdrijven inclusief de Krim”, zoals de Britse minister van Buitenlandse Zaken Truss stelde. Dat klink stoer, maar kan ook tot veel meer slachtoffers leiden.

Wat is wijsheid? Wat mij betreft moet een wapenstilstand bovenaan staan, zodat het bloedvergieten ophoudt. Uiteindelijk moet er een akkoord komen met uitzicht op een duurzame vrede. Dat betekent inzetten op onderhandelingen en escalatie voorkomen. “Het Russische leger verzwakken” zou dan ook geen aparte doelstelling moeten zijn. Het vergroot alleen maar de kans op een rechtstreekse confrontatie met Rusland.

Het is de oorlogstaal die ook voorbij kwam tijdens een recent bezoek van de Tweede Kamer aan de VS: “Ukraine must win this war, whatever it takes.” Whatever it takes? Dat lijkt me een slecht idee gezien het grote aantal kernwapens wereldwijd.

Als de gevechten voorbij zijn is het zaak om in Europa én mondiaal het gesprek aan te gaan over een nieuwe veiligheidsorde waarin dit soort oorlogen wordt voorkomen. Een orde waarin het niet gaat om polarisatie en wapenwedloop, maar om samenwerking en respect voor elkaars grenzen zoals vastgelegd in het internationaal recht.

Kox veroordeelt wreedheden in Oekraïne

SP SP Nederland 08-04-2022 09:54

Tijdens een eerste bezoek aan Oekraïne sinds de aanval van Rusland heeft president van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa en SP-senator Tiny Kox de wreedheden van Rusland in Oekraïne veroordeeld.

'Ik veroordeel met klem de wreedheden tegen onschuldige burgers, waaronder het gruwelijke seksueel geweld, gepleegd door het Russische leger in de steden rond Kiev. U kunt er zeker van zijn dat de Raad van Europa alle mogelijke hulp zal bieden om het onderzoek naar deze oorlogsmisdaden te vergemakkelijken en ervoor te zorgen dat degenen die hiervoor verantwoordelijk zijn voor de rechter worden gebracht', zei Kox.

Kox was in Oekraïne op uitnodiging van de voorzitter van het Oekraïense parlement Ruslan Stefanchuk. Hij prees het parlement omdat het ook ten tijde van oorlog nog doorwerkt. Namens de Raad van Europa heeft Kox hulp aangeboden bij de wederopbouw wanneer de oorlog voorbij is, op basis van respect voor rechtsstatelijkheid, mensenrechten en een pluralistische democratie. Zaken waar de Raad van Europa veel expertise in heeft. De delegatie kreeg ook een rondleiding in een van de regionale hulpcentra van het land waar vrijwilligers eten, kleren en beddengoed inzamelen en uitdelen aan mensen die op de vlucht zijn voor het oorlogsgeweld.

Het Assemblee onder leiding van Kox zal in april debatteren over de situatie in Oekraïne. Onder andere over de reactie van de Raad van Europa op de Russische aanval, het waarborgen van aansprakelijkheid voor ernstige schendingen van het humanitair recht en het optimale gebruik van in beslag genomen criminele vermogens.

Stop de oorlog! Kom 5 maart in actie

SP SP Nederland 25-02-2022 18:29

Een demonstratie georganiseerd door de SP en Partij voor de Dieren trok zaterdag ruim 2000 mensen. Naast sprekers was er Oekraïense volksmuziek. Na de demonstratie maakten de deelnemers een groot vredesteken op het Malieveld, om de oproep ‘Stop de Oorlog’ kracht bij te zetten.

Naast SP-leider Lilian Marijnissen spraken ook Esther Ouwehand van Partij voor de Dieren en waren er sprekers van Oekraïense en Russische afkomst, diverse vredesorganisaties, PvdA België en SP Jongeren.

SP-leider Lilian Marijnissen: ‘De brute aanval van Poetin op Oekraïne is afschuwelijk. Het is nooit de politieke elite die geraakt wordt door de oorlog waar zij toe besluiten, maar altijd de mensen. We moeten deze oorlog stoppen en al onze inzet moet daarop gericht zijn. Een oorlog eindigt aan de onderhandelingstafel en niet met nog meer geweld.’