Nieuws van politieke partijen in Nederland inzichtelijk

1046 documenten

‘John Rawls is geen sociaal-liberaal’

D66 D66 Nederland 05-07-2021 10:07

Voor sociaal-liberalen zullen John Stuart Mill en John Rawls ongetwijfeld behoren tot de meest inspirerende politiek filosofen. Waar Mill het liberalisme plaatste binnen de context van de negentiende eeuw, daar plaatste Rawls het liberalisme binnen de context van de twintigste eeuw tot en met het hiernumaals. Wat echter niet veel mensen weten, is dat Rawls op een voor sociaal-liberalen fundamenteel punt breekt met het liberalisme van Mill, en wel op het punt van het ideaal van persoonlijke autonomie. Iemand die dit ideaal van persoonlijke autonomie aanhangt, en dat zullen vele, zo niet alle sociaal-liberalen doen, vindt dat een goed leven bestaat uit een leven waarbij het individu zoveel mogelijk zelf invulling geeft aan zijn bestaan. Waar Mill vindt dat het ideaal van autonomie een noodzakelijk onderdeel vormt van een liberale samenleving, beschouwt Rawls het ideaal van autonomie slechts als een ‘sectarische doctrine’. Dit geschil tussen Mill en Rawls valt samen met het debat binnen de moderne politieke filosofie tussen ‘perfectionistisch liberalen’ en ‘politiek liberalen’. Zoals zal blijken zullen sociaal-liberalen veel sterker worden aangetrokken tot perfectionistische liberalen dan tot politiek liberalen. Door dit duidelijk te maken worden tegelijkertijd enkele bronnen van het sociaal-liberalisme in de politieke filosofie blootgelegd.

Het uitgangspunt voor politiek liberalen is dat onze overheid zo neutraal mogelijk moet staan tegenover morele levensbeschouwelijke visies. Iemand die vindt dat een goed leven bestaat uit het jezelf dienstbaar opstellen aan God, moet binnen een liberale samenleving deze vrijheid hebben, maar de overheid zou die visie niet moeten tegenwerken of bevorderen. In onze moderne samenlevingen zijn namelijk een veelvoud aan botsende levensbeschouwelijke visies. Aangezien politiek liberalen vinden dat onze overheid door iedereen omarmt moet kunnen worden, moeten we haar niet baseren op één van die levensbeschouwelijke visies.

Sociaal-liberalen zullen ook vinden dat onze overheid zo neutraal mogelijk moet staan tegenover iemands levensovertuiging. Rawls en andere politiek liberalen gaan echter nog een stap verder. Zij vinden namelijk dat het ideaal van autonomie zelf ook één van deze morele levensbeschouwelijke visies is waar onze overheid neutraal tegenover zou moeten staan.

Volgens aanhangers van dit ideaal moet een overheid niet slechts zoveel mogelijk mensen zelf laten bepalen hoe zij hun leven invullen, maar het getuigt ook nog eens van een expliciet goed leven als iemand zelf bepaalt hoe zij haar leven invult. Politiek liberalen vinden precies om deze reden, dat het ideaal van autonomie één van die morele levensbeschouwelijke visies is, waar onze overheid neutraal tegenover moet staan. Dit heeft politieke consequenties voor in hoeverre een overheid autonomie mag bevorderen. Het is immers een morele visie op hoe een goed leven te leiden, en daar heeft de staat verre van te blijven. De reden dat Rawls dit zegt, is dat hij wil voorkomen dat minderheidsgroepen zoals de Amish – die autonomie als ideaal afwijzen en actief tegengaan binnen hun eigen groep – worden uitgesloten van politieke deliberatie. Het ideaal van autonomie moet dus worden behandeld als elke andere levensbeschouwelijke visie. En daarmee moet onze overheid neutraal staan tegenover aanhangers van het ideaal van autonomie.

Wat vinden dan de zogenaamde perfectionistische liberalen? Een interessante politieke filosoof om naar te kijken is de Israëlische Joseph Raz.

In tegenstelling tot Rawls, streeft Raz niet naar een politiek die zo neutraal mogelijk staat ten opzichte van alle levensbeschouwelijke visies. Integendeel, volgens Raz is het de hoofdtaak van een overheid om individuen in staat te stellen een goed leven te leiden. Voor hem is het ideaal van autonomie – een levensbeschouwelijke visie – simpelweg een gegeven in onze moderne samenlevingen. Onze samenleving is volledig gericht op het maken van weloverwogen keuzes. Neem bijvoorbeeld het huwelijk. In tegenstelling tot sommige andere culturen, vindt men in liberale democratieën het huwelijk alleen van waarde als alle partijen in vrijheid voor elkaar kiezen. Dit geldt in liberale democratieën net zo goed voor haar andere sociale instituties, gebruiken en praktijken. Autonomie zit dus ingebakken in deze instituties, gebruiken en praktijken en daarmee in onze moderne samenlevingen.

Mensen hebben een belang in het leiden van een autonoom leven en hieruit volgt de verplichting voor de overheid om een omgeving te creëren waarbinnen mensen genoeg mogelijkheden hebben. Omdat het ideaal van autonomie onderdeel is van onze samenleving én omdat het de taak van de overheid is om mensen te helpen bij het leiden van een goed leven, moet de overheid het ideaal van autonomie stimuleren. Daarmee kan de overheid dus niet neutraal staan tegenover het ideaal van autonomie.

Zoals we hebben gezien willen politiek liberalen neutraal zijn tegenover alle groepen uit de samenleving, ook tegenover die groepen die autonomie niet voorstaan. Perfectionistische liberalen daarentegen, stellen dat de overheid actief autonomie moet bevorderen. Dit betekent ook dat de overheid sentimenten die de autonomie bedreigen moet tegengaan. Concreet, in het geval van emancipatie van vrouwen uit streng religieuze groeperingen, zullen politiek liberalen voorzichtig zijn in het verbeteren van de positie van deze vrouwen. Het is namelijk niet de taak van de overheid om autonomie te stimuleren. Zij dient neutraal te staan tegenover de levensbeschouwelijke visies van religieuze groeperingen. Perfectionistische liberalen vinden juist dat het expliciet de taak is van de overheid om autonomie te stimuleren. Daarom zullen zij beleid omarmen om actief de positie van deze vrouwen te verbeteren. Bijvoorbeeld door gemeentes projecten te laten steunen die ervoor zorgen dat deze vrouwen deelnemen aan het sociale verkeer. Want zo kunnen deze vrouwen zich ontplooien en daarmee meer autonoom zijn. Hiermee is de overheid allesbehalve neutraal tegenover een levensbeschouwelijke visie, omdat zij expliciet autonomie bevordert. Veruit de meeste sociaal-liberalen zullen dit steunen omdat zij het een juiste invulling van het goede leven vinden als deze vrouwen meer autonoom zijn. Daarmee omarmen zij een perfectionistisch liberalisme: ook zij vinden dat het de taak is van de overheid om autonomie te bevorderen.

Dit sluit aan bij de actieve rol die sociaal-liberalen geven aan positieve vrijheid binnen het politieke denken. Het gaat immers niet alleen om de afwezigheid van dwang, het kan ook nodig zijn om als overheid actief mensen te helpen zodat ze zelf een beter leven kunnen gaan leiden. Perfectionistisch liberalen hebben positieve vrijheid nodig om die autonomie te kunnen bevorderen. Het gaat hierbij namelijk niet alleen om de afwezigheid van zaken die autonomie bedreigen, maar juist ook om de aanwezigheid van door de overheid actief aangeboden middelen waardoor vrouwen meer autonoom kunnen zijn. Hierom zegt Raz dat positieve vrijheid van intrinsieke waarde is, omdat het een essentieel ingrediënt is en een noodzakelijke voorwaarde voor een autonoom leven. Op dit punt van positieve vrijheid en autonomie trekken sociaal-liberalen en perfectionistische liberalen samen op.

Net als perfectionistische liberalen willen sociaal-liberalen actief autonomie bevorderen. Zij vinden het namelijk goed als bijvoorbeeld vrouwen zelf beslissen over hun leven, en dat niet overlaten aan hun partners of religieuze leiders. Sociaal-liberalen nemen hiermee duidelijk stelling in het debat tussen politiek liberalen en perfectionistische liberalen en kiezen de kant van perfectionistische liberalen. Hierdoor zullen zij in perfectionistische liberalen als Mill en Raz nuttigere bronnen vinden dan in politiek liberalen als Rawls.

Nieuw leiderschap

PVV PVV Nederland 30-06-2021 15:56

‘‘Nieuw leiderschap:

Vliegen naar Luxemburg.

Zonder autogordel rijden.

Docu maken met belastinggeld.

Klagen over Kamerleden.

Kamer verkeerd geïnformeerd.

Terroristen naar Nederland halen.

Palestijnse moordenaars financieren.

Extra hulp voor mensen met langdurige klachten door corona

D66 D66 Nederland 30-06-2021 12:20

Omdat het bestrijden van de acute crisis prioriteit kreeg, is onze zorg nog niet goed ingespeeld op de lange termijneffecten van corona. Bovendien is er nog veel onbekend over waarom mensen klachten houden, waarom de een veel last heeft en de ander niet en hoe dit het beste behandeld kan worden.

Mede vanuit haar eigen ervaring, ziet Wieke wat er beter kan, waar de kansen liggen en wat de aandacht verdient. Daarom overhandigt ze vandaag een 10-puntenplan aan de minister gericht op Long Covid. ‘Ik wil de minister op het hart drukken dat Long COVID meer is dan medische zorg alleen. Zo hebben veel mensen ook mentale klachten. Long COVID klachten kunnen daarmee niet alleen in de privé situatie belemmerend zijn maar ook op de werkvloer. De aanpak vraagt dus een brede blik en dat is precies het uitgangspunt van dit 10-punten plan.’

Marchantlezing 2021 uitverkocht

D66 D66 Nederland 18-05-2021 11:13

Alle beschikbare tickets van de Marchantlezing 2021 met Mariana Mazzucato zijn uitverkocht. Vanwege de corona-maatregelen waren er minder kaarten beschikbaar. Mochten de corona-maatregelen het toelaten, dan zullen we medio juli of augustus extra tickets aanbieden. Hou hiervoor onze website of onze social media in de gaten.

We zullen de lezing echter ook via YouTube streamen. Deze stream zal kosteloos live te bekijken zijn. Hier hoef je dus geen ticket voor te kopen. De link naar de stream zal eind augustus bekend worden gemaakt.

Vijf vragen aan Rutger Schonis

D66 D66 Nederland 25-03-2021 11:02

“Het meest trots ben ik op de coulanceregeling voor mensen van 75 jaar en ouder waarvan het rijbewijs dreigde te verlopen. Wie in Nederland 75 wordt, moet zich laten keuren om het rijbewijs te houden. Maar het CBR had een enorme achterstand in het verwerken van deze gegevens. Daardoor kwamen veel ouderen buiten hun schuld om zonder rijbewijs te zitten. Door tijdelijk de rijbewijzen te verlengen zorgden we ervoor dat zij zelf naar hun familie, de winkel of de dokter konden blijven rijden.”

Podcast 'Daarom is het Goed' - Aflevering 11: Janet, Nazmiye en Renske

SP SP Nederland 15-03-2021 10:34

De overheid maakte de levens van ouders kapot in de toeslagenaffaire. Tijd voor een eerlijke overheid. Lilian en Renske spraken erover met ouders Janet en Nazmiye in de nieuwe aflevering van 'Daarom is het Goed'.

SP-JOURNAAL week 10 • De rechtse van Lilian

SP SP Nederland 13-03-2021 16:46

Met deze week: de rechtse van Lilian, een nieuwe kieswijzer en waar gaan de verkiezingen nou over?

De SP is tegen een vaccinatiepaspoort

SP SP Nederland 11-03-2021 10:20

Wij willen geen tweedeling in onze samenleving. Niet iedereen die dat wil kán zich immers laten vaccineren. Jongeren zullen nog lang moeten wachten. Daarnaast willen we nooit enige vorm van dwang.

Wat wel een goed idee is: kijken wat wèl veilig kan. Zodat als straks veel mensen zijn gevaccineerd (óf een negatieve test hebben als je geen vaccinatie wilt) ons land snel veilig open kan. Veel mensen snakken daarnaar. Dat is altijd een volledig vrije keus, cruciaal verschil. Daarom hebben we gisteren moties in de Tweede Kamer gesteund die zich uitspreken tégen een vaccinatiepaspoort.

Tegelijk hebben we ons uitgesproken vóór het voorstel om te kijken hoe je met een negatieve test óf een vaccinatie weer grotere bijeenkomsten kunt organiseren. Dat is belangrijk, want we willen ons land niet net zó lang op slot houden tot de laatste Nederlander zich - vrijwillig - heeft kunnen laten vaccineren.

Veilig stemmen

SP SP Nederland 08-03-2021 08:52

Briefstemmen. Na 12 maart 17:00 uur.

Is het niet gelukt om uw stembiljet voor 12 maart 17:00 uur op te sturen? Geen probleem. U kunt uw stembiljet nog tot 17 Maart 21:00 uur inleveren bij een stemlokaal of afgiftepunt in uw gemeente.

D66 zet behandeling wet regulering wietteelt door in Eerste Kamer

D66 D66 Nederland 04-03-2021 04:05

Als de wet wordt aangenomen wordt de inkoop van cannabis door coffeeshops gereguleerd. Telers kunnen dan op een open manier hun producten ontwikkelen en aanbieden aan verkooppunten voor de consument. Bergkamp: ‘Voor de consument is het dan prettig dat hij of zij weet wat er in de cannabis zit. En dat bijvoorbeeld haarlak of een giftig bestrijdingsmiddel er juist niet in zit. Dat is heel belangrijk voor de volksgezondheid. Voor coffeeshophouders is deze wet ook een enorme vooruitgang. We halen de handel uit de schaduw, zo worden telers en verkopers gewone ondernemers. Voor de samenleving zijn de voordelen al helemaal mooi. Geen schimmige praktijken mee. Geen zolderplantages met levensgevaarlijke bedradingen midden in woonwijken. Geen cannabisrunners, cannabisripdeals en hashlijnen. Een gereguleerd systeem, met gereguleerde teelt, en gereguleerde in- en verkoop. Allemaal in het volle zonlicht, of licht van de lantaarnpalen.’